Συμβάλλοντας στο όραμα του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (Π.Ο.Υ.), για «έναν κόσμο χωρίς Μηνιγγίτιδα» έως το 2030 και με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Μηνιγγίτιδας, στις 5 Οκτωβρίου, η GSK επανεκκινεί την εκστρατεία ενημέρωσης για τη ΜΗΝιγγίτιδα Β με στόχο την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση του γενικού πληθυσμού της χώρας και ιδιαίτερα των γονέων, για τα μέσα πρόληψης και
προστασίας από τη συγκεκριμένη νόσο. Μέσω των κεντρικών μηνυμάτων της εκστρατείας:

• Να ΜΗΝ πέσει…
• Να ΜΗΝ χτυπήσει…
• Να ΜΗΝ τρυπηθεί…
• Να ΜΗΝ πάθει τίποτα…
• Να ΜΗΝ το αναβάλλουμε…

η GSK προτρέπει τους γονείς να συμβουλευτούν τον παιδίατρό τους για το πώς μπορούν να προστατέψουν τα παιδιά τους έναντι της Μηνιγγίτιδας και συγκεκριμένα έναντι του οροτύπου Β, καθώς και να ενημερωθούν για τον εμβολιασμό που αποτελεί το κύριο μέσο πρόληψης της νόσου έναντι των πιο κοινών οροτύπων.

Τον Σεπτέμβριο, η GSK επανεκκίνησε την εκστρατεία για τη ΜΗΝιγγίτιδα Β, η οποία
υλοποιείται τον τελευταίο χρόνο, αξιοποιώντας τόσο τα ψηφιακά όσο και τα παραδοσιακά κανάλια επικοινωνίας καθώς και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, προβάλλοντας το κεντρικό spot της εκστρατείας, σε συνδυασμό με στοχευμένες ενέργειες εντυποδιανομής σε Αττική, Θεσσαλονίκη, Πάτρα, Λάρισα και Κρήτη, με στόχο την ενημέρωση του γενικού πληθυσμού για τη συγκεκριμένη νόσο.

Ο Ιατρικός Διευθυντής της GSK, Δρ. Ανδρέας Ρουσσίδης σχολίασε σχετικά: «Σύμφωνα
με έρευνα που έχει διεξαχθεί παγκοσμίως, 2 στους 3 γονείς αγνοούν ότι χρειάζεται να
χορηγηθούν στα παιδιά τους διαφορετικά εμβόλια για την ολιστική προστασία έναντι της Μηνιγγίτιδας (Μηνιγγίτιδα Β & λοιποί ορότυποι της Μηνιγγίτιδας A,C,W,Y). Η ίδια έρευνα, ανέδειξε πως με ποσοστό που ξεπερνάει το 81%, η κύρια πηγή ενημέρωσης των γονέων σχετικά με τον εμβολιασμό των παιδιών τους, είναι οι επαγγελματίες υγείας. 

Στη GSK πιστεύουμε πως η ενημέρωση και η πρόληψη αποτελούν ακρογωνιαίο λίθο στην καταπολέμηση των ασθενειών και με γνώμονα αυτήν μας την πεποίθηση, ενισχύουμε διαρκώς την εκστρατεία μας για την ΜΗΝιγγίτιδα Β, με στόχο την πληρέστερη ενημέρωση, στο σύνολο του γενικού πληθυσμού της χώρας.»

Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την ΜΗΝιγγίτιδα Β, μπορείτε να επισκεφθείτε το ειδικά σχεδιασμένο site της GSK: Εκστρατεία Ενημέρωσης για τη Μηνιγγίτιδα Β (miniggitidab.gr)

Το νερό είναι η ουσία της ζωής και η σημασία του για την υγεία μας δεν μπορεί να υπερεκτιμηθεί. Η σωστή ενυδάτωση προσφέρει ένα ευρύ φάσμα πλεονεκτημάτων, επηρεάζοντας σχεδόν κάθε πτυχή της ευεξίας μας. Εδώ είναι μερικά από τα βασικά πλεονεκτήματα της κατανάλωσης επαρκούς ποσότητας νερού:

Νερό

• Διατηρεί την ενυδάτωση: Το σώμα μας αποτελείται από περίπου 60% νερό, καθιστώντας το απαραίτητο για πολλές σωματικές λειτουργίες. Το να πίνετε αρκετό νερό διασφαλίζει ότι το σώμα σας έχει τα υγρά που χρειάζεται για να λειτουργήσει σωστά.
• Ρυθμίζει τη θερμοκρασία του σώματος: Η εφίδρωση είναι ο φυσικός τρόπος για να δροσιστεί το σώμα σας. Το νερό βοηθά στη ρύθμιση της θερμοκρασίας του σώματός σας διαχέοντας τη θερμότητα μέσω του ιδρώτα.
• Υποστηρίζει την πέψη: Το νερό βοηθά στη διαδικασία της πέψης βοηθώντας στη διάσπαση των τροφών και στη μεταφορά θρεπτικών συστατικών στα κύτταρα. Βοηθά επίσης στην πρόληψη της δυσκοιλιότητας μαλακώνοντας τα κόπρανα.
• Ξεπλύνει τις τοξίνες: Το πόσιμο νερό βοηθά τα νεφρά σας να φιλτράρουν τα απόβλητα και τις τοξίνες από το αίμα, οι οποίες στη συνέχεια αποβάλλονται από το σώμα με τα ούρα.
• Προωθεί το υγιές δέρμα: Η σωστή ενυδάτωση διατηρεί το δέρμα σας ενυδατωμένο, μειώνοντας τον κίνδυνο ξηρότητας και ρυτίδων. Μπορεί επίσης να βοηθήσει στην ανακούφιση κοινών δερματικών προβλημάτων όπως η ακμή και το έκζεμα.
• Διατηρεί τη γνωστική λειτουργία: Η αφυδάτωση μπορεί να βλάψει τη γνωστική λειτουργία, οδηγώντας σε δυσκολία συγκέντρωσης, μειωμένη εγρήγορση και προβλήματα μνήμης. Η παραμονή ενυδατωμένη υποστηρίζει τη βέλτιστη λειτουργία του εγκεφάλου.
• Ενισχύει τη σωματική απόδοση: Οι αθλητές και τα ενεργά άτομα χρειάζονται επαρκή ενυδάτωση για να αποδώσουν τα μέγιστα. Η αφυδάτωση μπορεί να οδηγήσει σε μειωμένη αντοχή, μυϊκές κράμπες και υπερθέρμανση κατά τη διάρκεια της φυσικής δραστηριότητας.
• Υποστηρίζει την υγεία των αρθρώσεων: Ο χόνδρος, που μαλακώνει τις αρθρώσεις σας, αποτελείται από περίπου 80% νερό. Η παραμονή ενυδατωμένη βοηθά στη διατήρηση της υγείας των αρθρώσεων και μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο πόνου στις αρθρώσεις.
• Βοηθά στη διαχείριση βάρους: Η κατανάλωση νερού πριν από τα γεύματα μπορεί να σας βοηθήσει να αισθανθείτε χορτάτοι, μειώνοντας πιθανώς την πρόσληψη θερμίδων και βοηθώντας στη διαχείριση του βάρους.
• Εξισορροπεί τους ηλεκτρολύτες: Η σωστή ενυδάτωση βοηθά στη διατήρηση της ισορροπίας των ηλεκτρολυτών στο σώμα σας, συμπεριλαμβανομένου του νατρίου, του καλίου και του ασβεστίου, που είναι ζωτικής σημασίας για διάφορες φυσιολογικές διεργασίες.
• Προλαμβάνει τους πονοκεφάλους: Η αφυδάτωση είναι μια κοινή αιτία πονοκεφάλων και ημικρανιών. Η διασφάλιση ότι πίνετε αρκετό νερό μπορεί να βοηθήσει στη μείωση της συχνότητας και της έντασης αυτών των πονοκεφάλων.
• Υποστηρίζει το ανοσοποιητικό σύστημα: Η παραμονή ενυδατωμένη βοηθά το ανοσοποιητικό σας σύστημα να λειτουργεί βέλτιστα, καθώς πολλές διαδικασίες του ανοσοποιητικού βασίζονται στην επαρκή ενυδάτωση.
• Μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης πέτρες στα νεφρά: Οι πέτρες στα νεφρά μπορεί να σχηματιστούν όταν υπάρχει ανισορροπία μετάλλων και υγρών στα ούρα. Η κατανάλωση άφθονου νερού μπορεί να βοηθήσει στην πρόληψη του σχηματισμού τους.
• Βελτιώνει τη διάθεση: Η αφυδάτωση μπορεί να οδηγήσει σε ευερεθιστότητα και εναλλαγές της διάθεσης. Η σωστή ενυδάτωση μπορεί να σας βοηθήσει να σταθεροποιήσετε τη διάθεσή σας και να αυξήσετε τα συναισθήματα ευεξίας.
• Ενισχύει τη φυσική ανάκαμψη: Μετά από άσκηση ή ασθένεια, η επαρκής ενυδάτωση υποστηρίζει τις διαδικασίες αποκατάστασης του σώματος, όπως η αποκατάσταση των μυών και η ανοσολογική απόκριση.

Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι οι ατομικές ανάγκες σε νερό μπορεί να διαφέρουν ανάλογα με παράγοντες όπως η ηλικία, το επίπεδο δραστηριότητας, το κλίμα και η συνολική υγεία. Ο κανόνας “8×8”, που προτείνει να πίνετε οκτώ ποτήρια των 8 ουγγιών (περίπου 2 λίτρα) νερό την ημέρα, είναι μια γενική οδηγία. Ωστόσο, μερικοί άνθρωποι μπορεί να χρειάζονται περισσότερα, ενώ άλλοι μπορεί να χρειάζονται λιγότερα.

Το να ακούτε το σώμα σας και να προσέχετε σημάδια αφυδάτωσης, όπως σκούρα ούρα ή αυξημένη δίψα, είναι ζωτικής σημασίας. Η διατήρηση μιας υγιούς ημερήσιας πρόσληψης νερού είναι ένας απλός αλλά ισχυρός τρόπος για να υποστηρίξετε τη συνολική υγεία και ευεξία σας.

Έντονες είναι οι αντιδράσεις των φαρμακοποιών απέναντι στην κίνηση του προέδρου του Πανελληνίου Συλλόγου Φαρμακαποθηκών Θεόδωρου Σκυλακάκη να ζητήσει από τον υπουργό Υγείας να ελέγξει πολύ σοβαρά τη λίστα με τα 280 απαγορευμένα για παράλληλες εξαγωγές σε φάρμακα. Ο κ. Σκυλακάκης υποστήριξε πως τα 130 από αυτά τα φάρμακα δεν είναι ελλειμματικά. Πιο συγκεκριμένα, ο ΠΦΣ αναφέρει πως βρίσκονται «Εκτός κάθε πραγματικότητας οι δηλώσεις του κ. Σκυλακάκη για άρση της
απαγόρευσης σε 130 φαρμακευτικά σκευάσματα που λείπουν από την ελληνική
αγορά».

ΠΦΣ: Τι απαντούν οι φαρμακοποιοί για τη λίστα με τα φάρμακα σε έλλειψη

Από τον ΠΦΣ είναι κάθετοι ότι “Η συνέχιση της απαγόρευσης των εξαγωγών και η επέκταση της λίστας αρχίζει και αποδίδει αποτελέσματα, καθώς φάρμακα, τα οποία ήταν εξαφανισμένα επί μήνες από την ελληνική αγορά, εμφανίζονται εκ νέου σταδιακά στο φαρμακείο, προς όφελος των ασθενών που αγωνιούν για την εξασφάλιση της θεραπευτικής τους αγωγής. Αντιθέτως, τα λίγα φάρμακα για τα οποία άρθηκε η απαγόρευση των εξαγωγών πριν από δύο μόλις μήνες, σήμερα αυτά είναι ήδη εξαφανισμένα.”

Εάν αρθεί η απαγόρευση όπως υποστηρίζει ο κ. Σκυλακάκης, τότε η κατάσταση θα επιδεινωθεί: “Όσοι τα εξήγαγαν, δεν σεβάστηκαν την αγωνία του Έλληνα ασθενούς, για την εξασφάλιση της θεραπευτικής του αγωγής. Έτσι, γίνεται εύκολα αντιληπτό, τι πρόκειται να συμβεί στην περίπτωση που αρθεί η απαγόρευση για τα 130 αποθεματοποιημένα είδη φαρμακευτικών σκευασμάτων, όπως μετά επιτάσεως ζητά ο κ. Σκυλακάκης, προκειμένου να μπορέσουν να εξαχθούν στις ευρωπαϊκές αγορές, με αποτέλεσμα φυσικά να εξαφανιστούν εν συνεχεία από την ελληνική αγορά.”

Οι φαρμακοποιοί στηλιτεύουν τις δηλώσεις του Προέδρου του Πανελλήνιου Συλλόγου Φαρμακαποθηκαρίων στα ΜΜΕ ότι «οι ελληνικές φαρμακαποθήκες ενώνοντας τις δυνάμεις τους από ασήμαντες έγιναν σημαντικές, καταφέρνοντας να ανοίξουν τις πόρτες μεγάλων οίκων του εξωτερικού εξασφαλίζοντας μεγάλες παραγγελίες», καθώς υποστηρίζουν ότι “επιβεβαιώνουν την προτεραιότητα που δίνει στην εξαγωγική επιχειρηματική δραστηριότητα των φαρμακαποθηκών, σε σχέση με την εξασφάλιση της επάρκειας στην ελληνική αγορά φαρμάκου, ως οφείλει να πράξει σύμφωνα με τον νόμο και με τις αρχές λειτουργίας των φαρμακαποθηκών.”

Ο ΠΦΣ κλείνει λέγοντας πως “Δεν θα επιτρέψουμε ο Έλληνας ασθενής να γίνει όμηρος οικονομικών συμφερόντων και επιχειρηματικών δραστηριοτήτων. Ζητάμε το Υπουργείο Υγείας και ο Ε.Ο.Φ. να επικεντρωθούν σε εξονυχιστικό έλεγχο των φαρμακαποθηκών εκείνων που αποθεματοποιούν ποσότητες χιλιάδων σκευασμάτων – ειδικά μετά την τελευταία απαγόρευση – με την προσδοκία ότι αυτή θα αρθεί το προσεχές διάστημα. Ματαιοπονεί ο κ. Σκυλακάκης στην προσπάθειά του από υπόλογος να καταστεί τιμητής.”

Η αποκατάσταση του μαστού είναι ένα ουσιαστικό συστατικό της διαδικασίας επούλωσης για πολλές γυναίκες που έχουν υποβληθεί σε μαστεκτομή λόγω καρκίνου του μαστού. Όχι μόνο αποκαθιστά τη φυσική εμφάνιση αλλά συμβάλλει επίσης στη συναισθηματική και ψυχολογική ευεξία. Ενώ η αναδόμηση του μαστού μπορεί να επιτευχθεί μέσω διαφορετικών μεθόδων, μια πρόσφατη μελέτη υπογραμμίζει ότι οι γυναίκες που επιλέγουν την αυτόλογη αποκατάσταση μαστού, χρησιμοποιώντας τον δικό τους ιστό, μπορεί να βιώσουν υψηλότερα επίπεδα ικανοποίησης σε σύγκριση με εκείνες που επιλέγουν εμφυτεύματα στήθους.

Καρκίνος του μαστού

Στη μελέτη, που διεξήχθη στο Πανεπιστημιακό Ιατρικό Κέντρο του Groningen στην Ολλανδία, συμμετείχαν 138 γυναίκες που είχαν υποβληθεί σε αποκατάσταση μαστού μετά από μαστεκτομή. Από αυτούς, οι 63 επέλεξαν την αυτόλογη αποκατάσταση, η οποία περιλαμβάνει τη χρήση ενός κρημνού του δέρματος και των υποκείμενων ιστών της ασθενούς, ενώ 75 επέλεξαν εμφυτεύματα στήθους.

Παραδόξως, οι γυναίκες στην ομάδα της αυτόλογης αποκατάστασης ανέφεραν χαμηλότερες βαθμολογίες σε μετρήσεις ικανοποίησης με το στήθος και τη συνολική ποιότητα ζωής πριν από την επέμβαση, σε σύγκριση με εκείνες που επέλεξαν την αποκατάσταση με εμφυτεύματα. Οι προεγχειρητικές βαθμολογίες για ικανοποίηση με τους μαστούς ήταν κατά μέσο όρο 49 βαθμοί σε μια κλίμακα 100 βαθμών για την αυτόλογη ομάδα, ενώ ήταν 59 βαθμούς για την ομάδα εμφυτευμάτων.

Αυτό το εύρημα μπορεί να φαίνεται αδιανόητο, καθώς η αυτόλογη αποκατάσταση μαστού γενικά θεωρείται μια πιο περίπλοκη διαδικασία με υψηλότερο κίνδυνο σοβαρών επιπλοκών. Πράγματι, η μελέτη επιβεβαίωσε ότι οι γυναίκες που υποβλήθηκαν σε αυτόλογη αποκατάσταση είχαν υψηλότερο ποσοστό σοβαρών επιπλοκών (27%) σε σύγκριση με εκείνες με εμφυτεύματα (12%).

Ωστόσο, αυτό που κάνει αυτή την έρευνα ιδιαίτερα αξιοσημείωτη είναι ότι παρά τη μεγαλύτερη πολυπλοκότητα και τον υψηλότερο κίνδυνο που σχετίζεται με την αυτόλογη αποκατάσταση, αυτές οι γυναίκες ανέφεραν υψηλότερα επίπεδα ικανοποίησης μετά την επέμβαση. Αυτή η τάση παρατηρήθηκε τόσο στις έξι εβδομάδες όσο και στους έξι μήνες μετά τη διαδικασία.

Οι γυναίκες που υποβλήθηκαν σε άμεση αποκατάσταση και ανασυγκρότηση σε ένα στάδιο ανέφεραν υψηλότερες βαθμολογίες ικανοποίησης. Επιπλέον, οι βαθμολογίες που σχετίζονται με την ψυχοκοινωνική και σεξουαλική ευεξία ήταν επίσης υψηλότερες στην ομάδα της αυτόλογης αναδόμησης.

Οι λόγοι πίσω από αυτά τα ευρήματα δεν είναι απολύτως σαφείς, αλλά η μελέτη υποδηλώνει ότι οι διαφορές στις προεγχειρητικές βαθμολογίες μπορεί να επηρεάζονται από παράγοντες πέρα από το χρόνο της αποκατάστασης. Παράγοντες όπως ο σωματότυπος και η αυτοαντιλαμβανόμενη εικόνα σώματος και ικανοποίηση θα μπορούσαν να συμβάλουν σε αυτές τις διαφορές.

Ουσιαστικά, ενώ η αυτόλογη αποκατάσταση του μαστού μπορεί να παρουσιάζει περισσότερες προκλήσεις και πιθανές επιπλοκές, προσφέρει σε ορισμένες γυναίκες μεγαλύτερη αίσθηση ικανοποίησης και βελτιωμένη ψυχοκοινωνική και σεξουαλική ευεξία. Αυτά τα ευρήματα υπογραμμίζουν τη σημασία των εξατομικευμένων σχεδίων θεραπείας και των συζητήσεων μεταξύ των ασθενών και των παρόχων υγειονομικής περίθαλψής τους για τον προσδιορισμό της καταλληλότερης μεθόδου αποκατάστασης του μαστού με βάση τις μοναδικές περιστάσεις και τις προτιμήσεις κάθε ασθενούς.

Η αναδόμηση του μαστού είναι μια βαθιά προσωπική επιλογή και στόχος δεν είναι μόνο η αποκατάσταση της φυσικής μορφής αλλά και η ενίσχυση της συναισθηματικής και ψυχολογικής αποκατάστασης των επιζώντων από καρκίνο του μαστού.

Ο Υπουργός Υγείας, Μιχάλης Χρυσοχοΐδης ήταν κεντρικός ομιλητής στο 22ο Συνέδριο HealthWorld, με τίτλο «Making Healthcare Reform a Political and Investment Priority», που διοργάνωσε το Ελληνο-Αμερικανικό Εμπορικό Επιμελητήριο, στο ξενοδοχείο Athenaeum InterContinental, παρουσία του πρέσβη των ΗΠΑ στην Ελλάδα George Tsunis.

O κ. Χρυσοχοΐδης στην ομιλία του αναφέρθηκε στις μεγάλες τομές που προωθούνται στον χώρο της υγείας, οι οποίες θα αλλάξουν τον υγειονομικό χάρτη της χώρας, αλλά ταυτόχρονα θα εκσυγχρονίσουν τις δομές και τους οργανισμούς της υγείας, ώστε να παρέχουν αναβαθμισμένες υπηρεσίες στους πολίτες. Ταυτόχρονα, αναφέρθηκε στην ανάγκη δημιουργίας μιας εθνικής πολιτικής για το φάρμακο που θα ενισχύσει την παραγωγή στη χώρα.

Αναλυτικά η ομιλία του Υπουργού Υγείας, Μιχάλη Χρυσοχοΐδη στο 22ο Συνέδριο HealthWorld

Βλέπω στο κοινό γνώριμα πρόσωπα που τα γνωρίζω εδώ και 30 χρόνια. Με αφορμή αυτό ας αναστοχαστούμε ποια ήταν η πραγματικότητα τότε, ποιο θα ήταν το περιεχόμενο ενός συνεδρίου παρόμοιο με αυτό, πριν 30 χρόνια στη δεκαετία του ΄90, όταν η χώρα επιχειρούσε να μπει στην οικονομική νομισματική ένωση και στο ευρώ και ποια είναι σήμερα. Και νομίζω ότι αν θέλετε η βασική διαφορά από τότε και σήμερα είναι το περιεχόμενο των προβλημάτων.

Δηλαδή, τότε είχαμε λιγότερη νοσηρότητα, είχαμε λιγότερες χρόνιες παθήσεις, είχαμε λιγότερους συμπολίτες μας χρονίως πάσχοντες και βέβαια ο μέσος όρος ηλικίας των ανθρώπων ήταν χαμηλότερος. Παρόλα αυτά, εάν πάρουμε τα πρακτικά εκείνης της εποχής και της σημερινής εποχής, οι άνθρωποι που συγκροτούν τον χώρο της υγείας βάζουν τα ίδια προβλήματα, ακριβώς τα ίδια προβλήματα. Και αν έχετε καμία αμφιβολία, ανατρέξτε στα πρακτικά να το δείτε.

Θέλουμε μεγαλύτερη χρηματοδότηση, είχαμε αλόγιστη φαρμακευτική δαπάνη τότε, τώρα έχουμε φαρμακευτική δαπάνη που εξελίσσεται γρήγορα, αλλά τότε η φαρμακευτική δαπάνη ήταν αλόγιστη. Σας θυμίζω ότι στα μέσα της δεκαετίας του 2000 είχε φτάσει, αν θυμάμαι καλά, στα 7 δισ. και υπέρμετρες αυξήσεις στα αναλώσιμα. Η σημερινή πραγματικότητα είναι διαφορετική. Έχουμε χρόνιες παθήσεις, οι οποίες αυξάνονται με γεωγραφική πρόοδο λόγω της αύξησης του προσδόκιμου της ζωής.

Έχουμε και δεύτερο στοιχείο, τη ραγδαία ανάπτυξη της τεχνολογίας, που αλλάζει μέρα με τη μέρα, τα δεδομένα στην ιατρική επιστήμη. Έχουμε έναν ιδιωτικό τομέα, ο οποίος έχει διογκωθεί πάρα πολύ στη χώρα, που αυτό ίσως η οικονομική της υγείας και όσοι ασχολούνται με τα ζητήματα αυτά θα έπρεπε να το μελετήσουν για να δώσουν μια απάντηση. Αλλά παρόλα αυτά και σήμερα είναι πάλι η ίδια συζήτηση.

Εντελώς διαφορετικά προβλήματα, ίδια συζήτηση και τούτο διότι ο τίτλος, γι’ αυτό έκανα αυτήν την αναφορά, ο τίτλος της conference σήμερα είναι η υγεία ως πολιτική και επενδυτική προτεραιότητα. Η προσπάθεια που γίνεται ανάμεσα στην προσπάθεια για να εξασφαλίσουμε υγεία για όλους, αλλά ταυτόχρονα να έχουμε και μια ορθολογική διαχείριση στην οικονομική διάσταση του προβλήματος διότι υπάρχει επιχειρηματικότητα, η οποία κινείται γύρω από τον χώρο της υγείας. Και είναι πρωτοφανής, είναι μεγάλη, πολύ μεγάλη, πάρα πολύ μεγάλη.

Σκεφτείτε μια εταιρεία λιανικού εμπορίου πολύ μεγάλη που διαθέτει δεκάδες χιλιάδες εργαζόμενους και έχει ένα τζίρο, έναν ετήσιο κύκλο εργασιών και ο κύκλος μόνο του φαρμάκου ξεπερνάει ίσως και τη μεγαλύτερη εταιρεία σε τζίρο λιανικής πώλησης στην Ευρώπη. Είναι μεγέθη, τα οποία όλο και περισσότερο αυξάνονται λόγω του γεγονότος ότι μπαίνουν οι νέες τεχνολογίες στον χώρο της υγείας και μπαίνουν τα καινοτόμα φάρμακα, όλα αυτά που δημιουργούν τα προβλήματα γύρω από τα οποία συζητάμε.

Υπάρχει όμως και κάτι εξαιρετικά θετικό, ακούστηκε προηγουμένως από τον απερχόμενο Πρόεδρο της Επιτροπής. Έχουμε μια γενναία αξιόμαχη φαρμακευτική βιομηχανία στη χώρα, παραγωγή η οποία μέρα με τη μέρα ενισχύεται και αυτό αποτελεί μια εθνική περιουσία. Μου έρχεται στο μυαλό, το παράδειγμα του Οικονομολόγου Joseph Stiglitz, ο οποίος γεννήθηκε το 1943 στο Γκάρι της Ιντιάνα. Πρόκειται για μια πολιτεία, την Ιντιάνα, η οποία βρίσκεται στη λεγόμενη ζώνη της σκουριάς, δηλαδή είχε πάρα πολλά χαλυβουργεία.

Μέταλλα. Εκεί μεγάλωσε αυτός ο καταπληκτικός, αυτός ο σπουδαίος βραβευμένος οικονομολόγος. Και έλεγε ότι δεν μπορώ με τίποτα να εμπιστευτώ τον καπιταλισμό, τον ανταγωνισμό όταν συνέβη αυτή η μεγάλη καταστροφή στο Γκάρι και ξαφνικά μέσα σε ελάχιστα χρόνια έκλεισαν εκατοντάδες μεγάλες επιχειρήσεις που απασχολούσαν χιλιάδες καλοπληρωμένους εργαζόμενους και τα χαλυβουργεία μεταφέρθηκαν στην Ινδία, στην Κίνα και ούτω καθεξής.

Μία ανάλογη εμπειρία έχω και εγώ. Γεννήθηκα και μεγάλωσα σε έναν τόπο παραγωγής. Γεννήθηκα και μεγάλωσα σε ένα τόπο, όπου οι άνθρωποι δημιουργούσαν και στη γη και στη μεταποίηση. Με χιλιάδες, χιλιάδες τόνους εξαγωγές προϊόντων, μεταποιημένων και νωπών. Σε όλες τις μεγάλες Ευρωπαϊκές αγορές και ξαφνικά οι Ευρωπαϊκές αφέλειες, αυτές οι αφελείς απόψεις που κυριάρχησαν μετά την πτώση του τείχους του Βερολίνου, οδήγησαν στον απορφανισμό και στην εγκατάλειψη και τελικώς στην εξαφάνιση της παραγωγής.

Ένα τεράστιο λάθος. Το ίδιο έγινε και με τη φαρμακοβιομηχανία. Ακριβώς το ίδιο. Αυτές οι αφελείς απόψεις. Ότι μπορούν κάπου να παράγουν φθηνές πρώτες ύλες και εμείς θα είμαστε μόνο καταναλωτές. Εμείς οι Έλληνες, οι Ευρωπαίοι όλοι θα είμαστε μόνο καταναλωτές και σαν να μην έφτανε αυτό, επιδοτήθηκε και η απομάκρυνση επιχειρήσεων από την Ελλάδα και την Ευρώπη σε άλλες δήθεν φθηνές αγορές και σήμερα η Ευρώπη είναι χωρίς φάρμακα.

Ευτυχώς λοιπόν στη χώρα υπάρχει αυτό το προνόμιο, αυτή τη στιγμή, της παραγωγής και την ενισχύουμε. Δυο προτεραιότητες που πρέπει να τρέχουν παράλληλα: Η υγεία ως κοινωνικό αγαθό, προσβάσιμο από όλους και από την άλλη πλευρά η υγεία ως επιχειρηματικότητα. Ποιες είναι οι βασικές αρχές της πολιτικής μας; Ότι είναι ένα κοινωνικό αγαθό η υγεία. Πρέπει να έχουν όλοι οι άνθρωποι ελεύθερη πρόσβαση.

Τα προϊόντα της υγείας πρέπει να αξιολογούνται και να έχουν αποτελεσματικότητα το value for money και να υπάρχει διαφάνεια και δικαιοσύνη. Είμαστε δημοκρατική χώρα. Έχουμε υποχρέωση όλες ο πολιτικές μας να διακρίνονται από το στοιχείο της διαφάνειας. Θέλω λίγο να σας περιγράψω τους βασικούς άξονες της πολιτικής μας.

Πρώτον, βρισκόμαστε σε μια εποχή όπου για αρκετά χρόνια υπάρχει μια πλήρης ακινησία στον χώρο κυρίως της δημόσιας υγείας, αλλά κυρίως στον χώρο του εθνικού συστήματος υγείας. Ένα σύστημα υγείας, το οποίο παραμένει τόσο δυσκίνητο έως ακίνητο. Και αυτή η ακινησία του έχει οδηγήσει δυστυχώς στο να μην είναι αποτελεσματικό όσο θέλουμε. Θέλουμε ένα σύστημα υγείας, λοιπόν, το οποίο θα είναι σύγχρονο, θα ανταποκρίνεται στις ανάγκες αλλά θα είναι και ευέλικτο. Θα είναι αποτελεσματικό.

Έχει σημασία αυτή η κινητικότητα διότι θα δώσει κίνητρα στους επαγγελματίες υγείας, στην επιχειρηματικότητα να ξανά κινήσουμε ένα σύστημα το οποίο έχει ανάγκη τόσο πολύ να εκσυγχρονιστεί. Σημαίνει παραπέρα ευελιξία, σημαίνει προσαρμογή στις ανάγκες ενός κόσμου που είναι ανοιχτός στη γνώση, στην πληροφορία, στις νέες τεχνολογίες. Και κυρίως αυτό που έχουμε ανάγκη είναι να το εμπλουτίσουμε με νέο προσωπικό, με νέους επαγγελματίες υγείας, με νέους γιατρούς, με νέους νοσηλευτές μπολιάζοντας ένα τεράστιο δυναμικό που διαθέτει η χώρα στο εξωτερικό.

Να δημιουργήσουμε, και πρόκειται να πάρω μια σειρά από πρωτοβουλίες το επόμενο χρονικό διάστημα, προϋποθέσεις επαναπατρισμού και εμπλουτισμού του εθνικού συστήματος υγείας με νέους επιστήμονες αντλώντας αυτό το δυναμικό που έφυγε κατά τη διάρκεια της κρίσης στο εξωτερικό. Πρώτον λοιπόν ευελιξία. Δεύτερον, το σύστημα είναι εν πολλοίς αδιοίκητο, πρέπει να διοικηθεί. Χρειάζεται μια αρθρωμένη διοίκηση. Δεν μπορεί να είναι ο Υπουργός προϊστάμενος στο ΕΣΥ.

Χρειάζεται να υπάρξουν δομές διοίκησης, οι οποίες θα εποπτεύουν σε ένα επίπεδο επιτελικό τη λειτουργία μιας πραγματικής μηχανής που θα διοικείται μέσα από κανόνες. Νέες διοικήσεις σε λίγους μήνες στα νοσοκομεία με νέα κριτήρια που θα νομοθετηθούν τις επόμενες μέρες. Κριτήρια όχι απλώς αυτό που λέμε αξιοκρατικά. Κριτήρια αντικειμενικά και κριτήρια ικανότητας. Πρέπει να εισαχθεί, θα εισαγάγουμε σε όλες τις κλίμακες του συστήματος, σε όλα τα πεδία του, την αξιολόγηση. Είναι αδιανόητο να μην αξιολογείται κανείς.

Είδα κάποιες ελάχιστες αξιολογήσεις που έκανε ο ΟΔΙΠΥ τα προηγούμενα χρόνια, ελάχιστες. Και πραγματικά απογοητεύτηκα. Χωρίς να υπάρξουν αποτελέσματα επ’ αυτών των αξιολογήσεων. Η αξιολόγηση πρέπει να είναι νομοθετημένη, η αξιολόγηση οφείλει να είναι μια διαδικασία θεσμική η οποία θα λαμβάνει χώρα σε όλο το πεδίο άσκησης διοίκησης του συστήματος, διοικητές, διοικήσεις, κλινικές, προσωπικό. Έτσι ώστε να μπορέσουμε μέσα από την αξιολόγηση να βελτιώνουμε συνεχώς την απόδοση.

Τρίτο, οι προϋπολογισμοί. Δεν θέλω να περιγράψω την πραγματικότητα. Κάθε χρόνο πρέπει να συντάσσεται ένας προϋπολογισμός, ο οποίος πέρα από το στοιχείο της νομιμότητας οφείλει να απεικονίζει τις πραγματικές ανάγκες ενός νοσοκομείου, ενός ιδρύματος, και ταυτόχρονα να τυποποιήσουμε διαδικασίες και βέβαια να τελειώνει όλη αυτή η διαδικασία των απευθείας αναθέσεων, να καθιερωθούν θεσμικές διαγωνιστικές διαδικασίες, οι οποίες θα εξασφαλίζουν και διαφάνεια και αποτελεσματικότητα.

Εφαρμογή των DRG’s σε όλο το φάσμα των υπηρεσιών υγείας, σε όλες τις ιατρικές πράξεις που διασφαλίζουν αντικειμενικότητα και διαφάνεια. Υπάρχει η Εθνική Κεντρική Αρχή Προμηθειών Υγείας, ήδη λειτουργούσα. Χρειάζεται ενίσχυση με επιστημονικό δυναμικό, χρειάζεται διεύρυνση του αντικειμένου της. Αναμένουμε τη δημιουργία ψηφιακής εφαρμογή για την κεντρική παραγγελιοληψία και την εκκαθάριση με την ονομασία ekapi.net όλων των φαρμακευτικών προϊόντων, που παραγγέλνουν τα νοσοκομεία και διαχειρίζεται η ΕΚΑΠΥ.

Οι ψηφιακές εφαρμογές στο πλαίσιο του RRF, οι οποίες προχωρούν θα έλεγα αρκετά, ίσως και πολύ ικανοποιητικά από πλευράς διαδικασιών και χρόνου. Ο ψηφιακός φάκελος ασθενούς τρέχει αρκετά γρήγορα. Ο υγειονομικός χάρτης, το μητρώο του καρκίνου, η ψηφιοποίηση των αρχείων του νοσοκομείου. Ο εκσυγχρονισμός του μεγάλου τεράστιου οργανισμού που λέγεται ΕΟΠΥΥ, ο οποίος είναι ο κεντρικός κινητήρας όλου του συστήματος δημόσιας υγείας στη χώρα, ο οποίος πέραν του εκσυγχρονισμού και της ψηφιοποίησης θα οπλιστεί με ελεγκτικές διαδικασίες σε όλο το φάσμα των παρόχων υγείας.

Αυτό ξεκινάει πολύ γρήγορα, έναν διαγωνισμό που θα αναρτήσει ο ΕΟΠΥΥ, έτσι ώστε ελεγκτικές εταιρείες παγκοσμίου κύρους να αναλάβουν τον έλεγχο των δαπανών. Η ανασύσταση ενός μεγάλου ασθενή που είναι ο ΕΟΦ, ο οποίος υποτίθεται ότι είναι το κεντρικό εργαλείο για να ασκήσουμε πολιτική. Η αναγέννηση του ΕΟΦ, η ψηφιοποίησή του, η στελέχωσή του.

Στο πλαίσιο αυτό, επίσης του ΕΟΦ, η δημιουργία ενός μηχανισμού που δεν υπάρχει στη χώρα. Του HDA, του μηχανισμού αξιολόγησης του φαρμάκου, των τεχνολογιών υγείας, στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής πολιτικής, που όπως ξέρετε από το 2025 πια θα μιλάμε για μια ενιαία πολιτική αξιολόγησης των προϊόντων ιατρικής τεχνολογίας, που θα αξιολογεί την αποτελεσματικότητα των φαρμάκων και με μια ενιαία πολιτική, θα μπορούμε πολύ γρήγορα να έχουμε αποτελέσματα για κάθε προϊόν.

Ενίσχυση της Επιτροπής Διαπραγμάτευσης στο πλαίσιο, επίσης, του ΕΟΦ ούτως ώστε να υπάρχουν καθαρές διαδικασίες με κλειστές συμφωνίες, κλειστούς προϋπολογισμούς, για να μπορέσουμε πραγματικά να εξασφαλίσουμε καθαρούς κανόνες, προβλεψιμότητα. Η αναμόρφωση του ΕΚΑΒ. Εδώ σε σχέση με το ΕΚΑΒ έχουμε να κάνουμε πάρα πολλή δουλειά και κυρίως να δούμε με ποιον τρόπο πολιτικές που ετοιμάζουμε ήδη θα μπορούσε το ΕΚΑΒ και οφείλει το ΕΚΑΒ να συμμετέχει τόσο σημαντικά, ούτως ώστε να είναι καθοριστική η συμβολή του.

Πριν από λίγες μέρες καταθέσαμε στο Υπουργικό Συμβούλιο την πρόταση για τη δημιουργία ενός δικτύου 17 μονάδων αυξημένης φροντίδας για τη διαχείριση των αγγειακών εγκεφαλικών επεισοδίων. Αντιλαμβάνεστε πόσο κρίσιμο είναι το ζήτημα του χρόνου, της πρώτης διάγνωσης του χρόνου και της επέμβασης στη συνέχεια.

Γι΄ αυτό κάνουμε σε διάφορα σημεία της χώρας 17 ΜΑΦ κι εκεί ο ρόλος του ΕΚΑΒ θα είναι πάρα πολύ σημαντικός. Κάνουμε προσλήψεις, αποκτούμε νέα ασθενοφόρα και κυρίως προσπαθούμε να οργανώσουμε ένα ΕΚΑΒ που στην πρώτη κλήση θα μπορεί πολύ έγκαιρα, πολύ γρήγορα και κυρίως με μεγάλη ακρίβεια να κάνει μια πρώτη διάγνωση για να διαχειριστεί τις προτεραιότητές του.

Σε ότι αφορά στο φάρμακο, είπα προηγουμένως σε μια συνάντηση που είχαμε, το έχω ξαναπεί, ότι η Ελλάδα στον χώρο της υγείας δεν χρειάζεται αλλαγές, δεν είναι αρκετές επαρκείς κάποιες αλλαγές. Η Ελλάδα χρειάζεται μια συνολική καθολική μεταρρύθμιση στον χώρο της υγείας. Και αυτό δεν είναι μια μεγαλοστομία, είναι μια αναγκαιότητα. Εάν επιχειρήσουμε πάλι με μπαλώματα, πάλι με μικροαλλαγές, το αποτέλεσμα σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα θα είναι απολύτως το ίδιο.

Γι΄ αυτό λοιπόν έχουμε αποφασίσει και στον τομέα του φαρμάκου να εγκαταστήσουμε, να οργανώσουμε, να εκπονήσουμε, μια νέα εθνική φαρμακευτική πολιτική, που περιλαμβάνει σταθερούς κανόνες, που περιλαμβάνει απολύτως την προσβασιμότητα, περιλαμβάνει την αξιολόγηση και την αποζημίωση και περιλαμβάνει τη διαφάνεια και τη δικαιοσύνη.

Με στόχο οι δαπάνες στο φάρμακο να εξελίσσονται με έναν ορθολογικό τρόπο και λέω να εξελίσσονται με έναν ορθολογικό τρόπο γιατί διαρκώς έχουμε καινοτόμα φάρμακα που μπαίνουν στην αγορά, που είναι αναγκαία και με βάση την αποτελεσματικότητά τους πρέπει να αποζημιωθούν.

Αλλά, ταυτόχρονα, υπολογίζοντας τη συνολική πολιτική της χώρας, τις οικονομικές της δυνατότητές, τους ρυθμούς ανάπτυξης, έτσι ώστε να πάμε όλοι μαζί μέσα από μία διαδικασία κυρίως δημοκρατική, γιατί αυτή είναι η αξία της δημοκρατίας, δηλαδή τη συνεννόηση, τη συμπόρευση και ταυτόχρονα να γίνουμε αποτελεσματικοί απέναντι στους ανθρώπους, οι οποίοι έχουν ανάγκη αυτές τις σύγχρονες θεραπείες.

Έχουμε τρεις κατηγορίες φαρμακευτικών προϊόντων. Τα καινοτόμα, τα οποία κάθε χρόνο πολλαπλασιάζονται. Αν δείτε τα στοιχεία 20 φάρμακα, 20 προϊόντα αντιπροσωπεύουν το 20% της δαπάνης. Χιλιάδες προϊόντα, τα τρέχοντα αυτά που κυκλοφορούν στην αγορά εδώ και χρόνια, είτε είναι on, είτε είναι off, τα οποία κυκλοφορούν στην αγορά με μια τιμή που έχει ορισθεί, αυτή είναι η δεύτερη κατηγορία, η μαζική δηλαδή κατανάλωση των ποσοτήτων των φαρμάκων που καταναλώνει ο ελληνικός πληθυσμός.

Και υπάρχει και ένα μικρό τμήμα, που αφορά στα γενόσημα, το οποίο μεγαλώνει κι εγώ είμαι ευτυχής γι΄ αυτό. Και είμαστε διατεθειμένοι πραγματικά να συνδράμουμε, να βοηθήσουμε, να στηρίξουμε επενδυτικά, με κίνητρα, τη δημιουργία επενδύσεων στη χώρα, είτε από την ελληνική φαρμακοβιομηχανία, η οποία τελευταία εξαπλώνεται στην παραγωγή γενοσήμων φαρμάκων. Είμαστε πολύ ευτυχείς αυτή τη στιγμή σε σχέση με μεγάλες χώρες της Ευρώπης που υπέστησαν τις συνέπειες της αφέλειας που σας είπα προηγουμένως.

Και τα ελληνικά γενόσημα φάρμακα είναι αναγκαία σε όλη την ευρωπαϊκή αγορά στο πλαίσιο των παράλληλων εξαγωγών τις οποίες, σημειωτέον και θέλω να το τονίσω και εδώ για να είμαστε καθαροί μεταξύ μας, και ειλικρινείς και να υπηρετούμε το δημόσιο συμφέρον, οι παράλληλες εξαγωγές οι οποίες είναι μια διαδικασία νομιμότητας, μια διαδικασία η οποία προσφέρει στη χώρα εισοδήματα, πρέπει να εναρμονίζεται πάντα με τις ανάγκες της ελληνικής αγοράς, της επάρκειας των φαρμάκων για τους Έλληνες ασθενείς.

Προχωράμε στη δημιουργία ενός μηχανισμού γιατί μέχρι τώρα δεν γνωρίζουμε τα πλήρη στοιχεία. Προχωράμε στην εφαρμογή μιας πολιτικής η οποία περιέχει μια σειρά από τεχνικές εφαρμογές έτσι ώστε το δημόσιο, ο ΕΟΦ, οι οργανισμοί του, ο ΕΟΠΥΥ και η ΗΔΙΚΑ, οι φαρμακέμποροι, η φαρμακοβιομηχανία, όλοι μας να είμαστε καθημερινά on line, να διαβουλευόμαστε με διαφάνεια και να ξέρουμε ποια προϊόντα είναι ελλειπτικά και δεν θα φύγουν από τη χώρα και ποια από αυτά είναι πλεονασματικά και μπορούν να εξάγονται οπουδήποτε στον κόσμο και φυσικά στο πλαίσιο των παράλληλων εξαγωγών από τις φαρμακαποθήκες, τις επιχειρήσεις της χώρας.

Που και αυτοί οι άνθρωποι, αυτές οι επιχειρήσεις πρέπει να κάνουν τη δουλειά τους. Άρα, λοιπόν, και εδώ το στοιχείο της διαφάνειας οφείλει να είναι κυρίαρχο γιατί στη δημοκρατία, επαναλαμβάνω, αυτό που προέχει είναι το εθνικό συμφέρον, είναι το λαϊκό συμφέρον και είναι και η επιχειρηματική δραστηριότητα η οποία πρέπει να προστατεύεται στο πλαίσιο αυτών των αξιών και των νόμων. Και θέλω να είμαστε απόλυτα καθαροί σε αυτό.

Επενδυτικά κίνητρα, λοιπόν, σε όσους επενδύουν στη χώρα στην παραγωγή με πολλές μορφές, είτε αφορούν απευθείας επιδοτήσεις από το RRF, είτε αφορούν το επενδυτικό claw back και θέλουμε να εκσυγχρονίσουμε, να επεκτείνουμε και να μεγαλώσουμε κατά το δυνατόν την εθνική φαρμακοβιομηχανία. Διαθέτουμε 1,2 δισ περίπου για την ανακαίνιση κέντρων, 170 περίπου κέντρων υγείας και 130 περίπου νοσοκομείων της χώρας. Να βελτιώσουμε τις υποδομές, να βελτιώσουμε τα τμήματα επειγόντων περιστατικών.

Εδώ θέλουμε να κάνουμε μια μεγάλη αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο γίνονται οι εφημερίες στη χώρα. Ξέρετε πολύ καλά εσείς, περισσότερο από εμένα, πόσο προβληματική είναι η διαχείριση του τμήματος επειγόντων περιστατικών και των εφημεριών σε όλα τα νοσοκομεία της Ευρώπης και του κόσμου. Θέλουμε λοιπόν να βελτιώσουμε αυτή τη διαδικασία. Προχωράμε στη δημιουργία τριών νέων νοσοκομείων της χώρας στην Κομοτηνή, αντιλαμβάνεσθε τους λόγους.

Στη Θεσσαλονίκη το νέο παιδιατρικό νοσοκομείο γιατί η Θεσσαλονίκη δεν έχει παιδιατρικό νοσοκομείο. Και ένα νοσοκομείο στη Σπάρτη. Έχουμε αποφασίσει να δημιουργήσουμε ένα νέο ογκολογικό νοσοκομείο στη Θεσσαλονίκη στη θέση του Θεαγένειου εννοώ και τη μεταφορά του σε έναν χώρο στις παρυφές της πόλης.

Προχωράμε στη δημιουργία, και θέλω σε αυτό και τη δική σας συνδρομή, συμβολή, γνώμη, γνώση, κέντρων αναφοράς. Όπως είπα προηγουμένως η ΜΑΦ για τα εγκεφαλικά, όπως η νέα πολιτική για το τραύμα που θα φέρουμε σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα για την αντιμετώπιση του τραύματος, δεν έχουμε κέντρα αναφοράς. Δεν έχουμε ολοκληρωμένες δομές στα νοσοκομεία μας.

Και όπως βλέπετε καθημερινά εγώ ήμουν παλιά στην αστυνομία ως Υπουργός και καθημερινά έπαιρνα ένα δελτίο και έβλεπα δολοφονίες ξέρετε. Έβλεπα το δελτίο συμβάντων με δολοφονίες. Τώρα βλέπω κάθε πρωί συμβάντα με νέους ανθρώπους, θανάτους και πολλούς βαριά τραυματίες. Σκεφτείτε τι σημαίνει αυτό. Τι κοστίζει όλο αυτό. Όλα αυτά λοιπόν πρέπει να τα αντιμετωπίσουμε με μεγάλα κέντρα αναφοράς. Όπως επίσης κέντρα αναφοράς καρδιολογίας, μεταμοσχεύσεις, νευροχειρουργική.

Να γίνει η Ελλάδα πραγματικά πολύ εξειδικευμένη σε μια σειρά από παθήσεις για την αντιμετώπισή τους. Αυτή τη στιγμή τρέχουν περίπου 4.000 προσλήψεις και αυτές οι προσλήψεις υλοποιούνται μέχρι το τέλος του χρόνου νοσηλευτών και περίπου 6.500 νέες προσλήψεις για του χρόνου. Περίπου 1.500 γιατροί εκ των οποίων επιλέξαμε να πάρουμε, να προσλάβουμε 250 επίκουρους καθηγητές, δηλαδή να πλαισιώσουμε το σύστημα με πολλούς πανεπιστημιακούς για να βελτιώσουμε σημαντικά το επίπεδο και την ποιότητα και να το κάνουμε ελκυστικό το σύστημα υγείας μαζί με όλα τα άλλα.

Και ταυτόχρονα να προσλάβουμε περίπου 4.500 νοσηλευτές και λοιπό προσωπικό. Και όλα αυτά για να μπορέσουμε να ξανά αναζωογονήσουμε το σύστημα. Να το αναγεννήσουμε. Αυτό τον γίγαντα που λέγεται εθνικό σύστημα υγείας να τον ξυπνήσουμε γιατί πραγματικά είναι ένας γίγαντας. Σκεφτείτε ότι κάθε μέρα χιλιάδες άνθρωποι νοσηλεύονται και θεραπεύονται. Εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι κάθε χρόνο λαμβάνουν θεραπείες δύσκολες πολλές φορές μέσα από κακές συνθήκες, αλλά οι άνθρωποι θεραπεύονται.

Λοιπόν, αυτό θέλουμε, αυτόν τον κοιμισμένο γίγαντα να τον ξυπνήσουμε, να γίνει πολύ ζωηρός, να γίνει ελκυστικός και να εμπλουτιστεί όντας ένας ευέλικτος οργανισμός. Άφησα κάτι για το τέλος. Ξεκίνησα να λέω για την φαρμακευτική πολιτική. Για την εθνική φαρμακευτική πολιτική.

Θέλω να πω, επειδή εδώ το κοινό, εδώ υπάρχουν πάρα πολλοί από τη φαρμακοβιομηχανία θέλω να σας πω ότι η προσπάθειά μας για τη δημιουργία της εθνικής φαρμακευτικής πολιτικής περνάει μέσα από τη σύσταση μιας επιτροπής με τους καλύτερους, διασημότερους, εγκυρότερους επιστήμονες Έλληνες εδώ και Έλληνες του εξωτερικού, πανεπιστημιακούς, κατά το δυνατόν με το μεγαλύτερο κύρος, αναζητώ έναν project manager ο οποίος θα τρέξει όλο αυτό το project. Τα έχω ανακοινώσει και σε ιδιαίτερες συναντήσεις με πολλούς από εσάς και στη συνέχεια να δημιουργήσουμε κάποια working groups για τα καινοτόμα.

Η γνώμη μου είναι ότι χρειάζεται μια ειδική διαχείριση για τα καινοτόμα φάρμακα. Με ένα ειδικό ταμείο, αλλά αυτές είναι οι αρχικές μου σκέψεις, έτσι ώστε να ξέρετε και εσείς τους καθαρούς κανόνες, να γνωρίζετε πολύ καλά ποια θα είναι η επενδυτική σας, η χρηματοδοτική σας, η οικονομική σας δραστηριότητα στη χώρα τα επόμενα χρόνια για να μπορείτε συνεργαζόμενοι με τα board των εταιρειών σας, να ξέρετε που ακριβώς θα πάτε την επιχειρηματική σας δράση στην Ελλάδα.

Σας καλώ όμως όλους, επειδή εδώ πρέπει, εγώ είμαι υποχρεωμένος εκπροσωπώντας το δημόσιο συμφέρον, εκπροσωπώντας την ελληνική Κυβέρνηση, εκπροσωπώντας ως εκλεγμένη Κυβέρνηση, ως εκλεγμένος και εγώ Υπουργός και ο Πρωθυπουργός τον ελληνικό λαό, να σας πω ότι τα τελευταία 10 χρόνια έχουν εισπραχθεί από τις μεγάλες εταιρείες περίπου 15 δισ και δεν έχει γίνει ούτε ένα ευρώ επένδυση. Αυτό κρατήστε το σας παρακαλώ για να μπορέσουμε όλοι και δεν το λέω για λόγους αντιπαλότητας, το λέω, το αναφέρω και σας καλώ δημιουργώντας περαιτέρω φιλοεπενδυτικό περιβάλλον, δημιουργώντας κίνητρα τα οποία μπορούμε να συζητήσουμε.

Είμαστε μία χώρα που έχει μπει σε έναν ενάρετο κύκλο ανάπτυξης. Το ΑΕΠ της χώρας ανεβαίνει πραγματικά όχι όσο θα ήθελα, με την έννοια ότι προσωπικά είμαι πολύ φιλόδοξος ότι το ΑΕΠ της χώρας μπορεί να πετάξει. Θα μπορούσε να είναι στο τέλος της τετραετίας 250 δισ και να ξαναφτάσουμε περίπου εκεί που ήμασταν, αλλά με υγιή τρόπο το ’09. Πολύ μικρότερες χώρες από εμάς έχουν κάνει θαύματα στη φαρμακοβιομηχανία και στην ιατροτεχνολογία και κάνουν τεράστιες εξαγωγές.

Νομίζω ότι εμείς είμαστε πολύ καλύτεροι από πλευράς ανθρώπινου δυναμικού και συνθηκών και η φιλοδοξία μου είναι ότι μπορούμε όλοι μαζί να πετύχουμε στόχους, ούτως ώστε το ΑΕΠ της χώρας να εκτιναχθεί. Το αξίζουμε και αξίζει να φέρουμε πίσω εκατοντάδες χιλιάδες επιστήμονες που θα είναι χρήσιμοι σε εσάς. Για αυτό και η τοποθέτησή μου, η έκκλησή μου, αλλά και η απόφασή μας να εφαρμόσουμε μα πολιτική η οποία θα έχει τα χαρακτηριστικά που σας ανέφερα, μα κυρίως μια αναπτυξιακή πολιτική που θα δώσει τη δυνατότητα σε εσάς να ανοίξουμε πολλές πόρτες για επενδύσεις, είναι απόλυτα ειλικρινής.

Σας καλώ όλους να μπορείτε να επικοινωνείτε και μπορείτε να επικοινωνείτε με εμένα προσωπικά. Έχω ανάγκη από γνώση. Έχω ανάγκη από πληροφορίες, έχω ανάγκη από τη συμβουλή και τη συμβολή σας, έχω ανάγκη από μια σειρά προτάσεις οι οποίες κατά τη γνώμη μου θα εμπλουτίσουν και τη δική μου σκέψη και γνώση και την πολιτική της Κυβέρνησης. Θέλω να σας ευχαριστήσω όλους και θα ήθελα πραγματικά να μας εμπιστευτείτε και με εμπιστευτείτε. Γιατί αυτά τα οποία σας απευθύνω δεν είναι απλώς ειλικρινή, αυτό είναι το ελάχιστο.

Είναι κυρίως ότι έχουμε πάρει μία απόφαση τη χώρα να την πάμε μπροστά θεσμικά όμως. Σε μία μόνιμη βάση, χωρίς αυτή τη φορά να κάνουμε απλές διορθώσεις, αλλά να κάνουμε τομές. Τις αξίζουμε, τις αξίζουν τα παιδιά μας, τα οποία αδικήθηκαν την προηγούμενη δεκαετία, άλλοι έφυγαν, άλλο έμειναν εδώ και πολλές φορές μαραζώνουν και θεωρώ για τη γενιά μου ως πολιτικός, η μεγάλη επιτυχία θα είναι να άρουμε την αδικία της δεκαετίας του ’10 – ’20 και αυτό αφορά βεβαίως και όλους εσάς. Θέλω να σας συγχαρώ για τις προσπάθειές σας, τον αγώνα που κάνετε καθημερινά για την επιχειρηματική σας δράση στη χώρα.

Θέλω να συγχαρώ από καρδιάς ειλικρινά το προσωπικό του Εθνικού Συστήματος Υγείας της χώρας που παλεύει ηρωικά μέσα από δύσκολες συνθήκες να φέρει σε πέρας αυτό το δύσκολο έργο. Είμαι στη διάθεσή σας. Είμαι εδώ. Είμαι παρών, είμαι έτοιμος να ξεκινήσουμε αυτό τον δρόμο, τον αγώνα για τις μεγάλες μεταρρυθμίσεις που έχει ανάγκη ο χώρος της υγείας. Σας εύχομαι σε όλους καλή δύναμη και εύχομαι πραγματικά τα αποτελέσματα αυτού του συνεδρίου να προσθέσουν και κάτι ακόμα διαφορετικό από αυτά που λέγαμε πριν 30 χρόνια ή αυτά που συνήθως λέμε σήμερα και μοιάζουν με εκείνα των 30 χρόνων.

Δυνατότητα κατ’ οίκον διανομής φαρμάκων υψηλού κόστους με υπηρεσίες ταχυμεταφοράς σε ασθενείς με σοβαρές παθήσεις, καρκινοπαθείς, πάσχοντες από σκλήρυνση κατά πλάκας, νεφροπαθείς, βάζοντας τέλος στην πολύωρη ταλαιπωρία τους στις ουρές. Τέλος στις ουρές και στην ταλαιπωρία βάζει η δυνατότητα κατ’ οίκον διανομής φαρμάκων υψηλού κόστους με υπηρεσίες ταχυμεταφοράς σε ασθενείς με σοβαρές παθήσεις, καρκινοπαθείς, πάσχοντες από σκλήρυνση κατά πλάκας, νεφροπαθείς κ.α.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΕΟΠΥΥ, 120.000 ασθενείς σε μηνιαία βάση λαμβάνουν τα φάρμακα τους από σημεία διανομής του Οργανισμού και μπορούν να ωφεληθούν από την συγκεκριμένη διάταξη. Το σχέδιο νόμου τίθεται σήμερα προς ψήφιση από την Ολομέλεια της Βουλής και σύμφωνα με τον σχεδιασμό του υπουργείου Υγείας η κατ’ οίκον διανομή φαρμάκων θα ξεκινήσει στις αρχές του 2024.

Η άσκηση πυροδοτεί την απελευθέρωση διαφόρων ορμονών στο σώμα, καθεμία από τις οποίες παίζει ένα ξεχωριστό ρόλο βοηθώντας σας να προσαρμοστείτε στη σωματική δραστηριότητα και να διατηρήσετε τη συνολική υγεία. Αυτές οι ορμόνες είναι απαραίτητες για την παραγωγή ενέργειας, την ανάπτυξη των μυών, τη ρύθμιση της διάθεσης και πολλά άλλα. Εδώ είναι μερικές από τις βασικές ορμόνες που απελευθερώνονται κατά τη διάρκεια της άσκησης:

Άσκηση και ορμόνες

• Ενδορφίνες: Οι ενδορφίνες αναφέρονται συχνά ως ορμόνες «καλής αίσθησης». Απελευθερώνονται ως απάντηση στην άσκηση και λειτουργούν ως φυσικά παυσίπονα και ανυψωτικά της διάθεσης. Οι ενδορφίνες συμβάλλουν στη μείωση του στρες, στην ανακούφιση του άγχους και στη δημιουργία μιας αίσθησης ευεξίας.
• Αδρεναλίνη (Επινεφρίνη): Η αδρεναλίνη απελευθερώνεται από τα επινεφρίδια κατά τη διάρκεια της άσκησης, ειδικά ως απόκριση σε προπονήσεις υψηλής έντασης ή στην απόκριση «πάλη ή φυγή». Αυξάνει τον καρδιακό ρυθμό, τη ροή του αίματος στους μύες και τη διαθεσιμότητα γλυκόζης για ενέργεια. Αυτή η ορμόνη προετοιμάζει το σώμα για άμεση δράση και μπορεί να ενισχύσει την απόδοση.
• Κορτιζόλη: Η κορτιζόλη είναι μια ορμόνη του στρες που παράγεται από τα επινεφρίδια. Ενώ συχνά συνδέεται με το στρες, η κορτιζόλη παίζει επίσης ρόλο στη ρύθμιση της ενέργειας κατά τη διάρκεια της άσκησης. Βοηθά στην κινητοποίηση της γλυκόζης και των λιπαρών οξέων για ενέργεια, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια μεγαλύτερων προπονήσεων. Η απελευθέρωση κορτιζόλης που προκαλείται από την άσκηση μπορεί να έχει θετικά αποτελέσματα στον μεταβολισμό και τη λειτουργία του ανοσοποιητικού.
• Ντοπαμίνη: Η ντοπαμίνη είναι ένας νευροδιαβιβαστής και ορμόνη που σχετίζεται με την ανταμοιβή και την ευχαρίστηση. Η άσκηση ενισχύει τα επίπεδα ντοπαμίνης, συμβάλλοντας στην αίσθηση της ολοκλήρωσης και της ικανοποίησης που νιώθετε μετά από μια προπόνηση. Αυτό μπορεί να βοηθήσει στην ενίσχυση της άσκησης ως θετικής συνήθειας.
• Σεροτονίνη: Η άσκηση προάγει την απελευθέρωση σεροτονίνης, ενός άλλου νευροδιαβιβαστή που ρυθμίζει τη διάθεση, τον ύπνο και την όρεξη. Τα υψηλότερα επίπεδα σεροτονίνης συνδέονται με βελτιωμένη διάθεση και μειωμένα συμπτώματα κατάθλιψης και άγχους.
• Αυξητική ορμόνη (GH): Η έντονη άσκηση, ιδιαίτερα η προπόνηση ενδυνάμωσης και η διαλειμματική προπόνηση υψηλής έντασης (HIIT), πυροδοτεί την απελευθέρωση της αυξητικής ορμόνης. Η GH είναι απαραίτητη για την ανάπτυξη, την επισκευή και την αποκατάσταση των μυών. Βοηθά επίσης στη ρύθμιση της σύστασης του σώματος προωθώντας τη χρήση του αποθηκευμένου λίπους για ενέργεια.
• Ινσουλίνη: Η άσκηση ενισχύει την ευαισθησία στην ινσουλίνη, επιτρέποντας στο σώμα να χρησιμοποιεί τη γλυκόζη πιο αποτελεσματικά. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για άτομα με αντίσταση στην ινσουλίνη ή διαβήτη τύπου 2. Η τακτική σωματική δραστηριότητα μπορεί να βοηθήσει στη σταθεροποίηση των επιπέδων σακχάρου στο αίμα και στη μείωση του κινδύνου μεταβολικών διαταραχών.
• Λεπτίνη και γκρελίνη: Αυτές οι ορμόνες παίζουν ρόλο στη ρύθμιση της όρεξης και στην ενεργειακή ισορροπία. Η άσκηση μπορεί να επηρεάσει την απελευθέρωσή τους, συμβάλλοντας στον έλεγχο της όρεξης και ενδεχομένως να συμβάλει στη διαχείριση του βάρους.
• Οξυτοκίνη: Η ωκυτοκίνη, που συχνά αναφέρεται ως η «ορμόνη της αγάπης» ή «ορμόνη του δεσμού», απελευθερώνεται κατά τη διάρκεια της άσκησης. Παίζει ρόλο στον κοινωνικό δεσμό και την εμπιστοσύνη. Η απελευθέρωση ωκυτοκίνης που προκαλείται από την άσκηση μπορεί να ενισχύσει τις κοινωνικές αλληλεπιδράσεις και τα συναισθήματα σύνδεσης.
• Προλακτίνη: Τα επίπεδα προλακτίνης μπορεί να αυξηθούν κατά τη διάρκεια και μετά την άσκηση, ιδιαίτερα σε δραστηριότητες που περιλαμβάνουν διέγερση της θηλής (π.χ. τρέξιμο). Η προλακτίνη παίζει ρόλο στη γαλουχία και την υγεία του μαστού.

Οι συγκεκριμένες ορμόνες που απελευθερώνονται κατά τη διάρκεια της άσκησης μπορεί να ποικίλλουν ανάλογα με παράγοντες όπως ο τύπος, η ένταση και η διάρκεια της προπόνησης, καθώς και οι ατομικές διαφορές. Η τακτική σωματική δραστηριότητα συμβάλλει στη συνολική ισορροπία αυτών των ορμονών, προάγοντας τη σωματική και ψυχική ευεξία.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η ορμονική απόκριση στην άσκηση μπορεί να έχει θετικές μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στην υγεία, συμπεριλαμβανομένης της βελτίωσης της καρδιαγγειακής ικανότητας, της μυϊκής δύναμης, της οστικής πυκνότητας και της ψυχικής ανθεκτικότητας. Επιπλέον, η άσκηση μπορεί να βοηθήσει στη διαχείριση χρόνιων παθήσεων, στη μείωση του στρες και στη βελτίωση της συνολικής ποιότητας ζωής.

Το άσθμα θεωρείται συνήθως μια κατάσταση που επηρεάζει τα παιδιά και τους νεαρούς ενήλικες. Ωστόσο, είναι σημαντικό να αναγνωρίσουμε ότι το άσθμα μπορεί να επιμείνει ή ακόμη και να αναπτυχθεί σε άτομα μεγαλύτερης ηλικίας, συμπεριλαμβανομένων των ηλικιωμένων. Το άσθμα σε ενήλικες μεγαλύτερης ηλικίας παρουσιάζει μοναδικές προκλήσεις και προβληματισμούς και είναι σημαντικό να κατανοήσουμε πώς μπορεί να εκδηλωθεί σε αυτήν την ηλικιακή ομάδα.

Γήρανση και Άσθμα:

Το άσθμα είναι μια χρόνια αναπνευστική πάθηση που χαρακτηρίζεται από φλεγμονή των αεραγωγών, η οποία μπορεί να οδηγήσει σε συμπτώματα όπως συριγμό, βήχας, δύσπνοια και σφίξιμο στο στήθος. Ενώ το άσθμα ξεκινά συχνά στην παιδική ηλικία, μπορεί να συνεχιστεί και στην ενήλικη ζωή και ακόμη και να εμφανιστεί για πρώτη φορά σε άτομα μεγαλύτερης ηλικίας.

Διάφοροι παράγοντες συμβάλλουν στην ανάπτυξη ή την επιμονή του άσθματος σε ενήλικες μεγαλύτερης ηλικίας:

• Δια βίου άσθμα: Μερικά άτομα έχουν άσθμα από την παιδική τους ηλικία και τα συμπτώματά τους μπορεί να συνεχιστούν μέχρι τα βαθιά γεράματα. Αυτό αναφέρεται ως δια βίου ή επίμονο άσθμα.
• Άσθμα όψιμης έναρξης: Το άσθμα μπορεί επίσης να εμφανιστεί για πρώτη φορά στη μετέπειτα ζωή, συχνά μετά την ηλικία των 65 ετών. Αυτό είναι γνωστό ως άσθμα όψιμης έναρξης.
• Επιδείνωση Προϋπάρχοντος Άσθματος: Οι ηλικιωμένοι μπορεί να παρουσιάσουν επιδείνωση των συμπτωμάτων του άσθματος λόγω αλλαγών που σχετίζονται με την ηλικία, έκθεσης σε περιβαλλοντικούς παράγοντες ή άλλες καταστάσεις υγείας.
• Συννοσηρότητες: Χρόνιες παθήσεις υγείας που γίνονται πιο διαδεδομένες με την ηλικία, όπως η καρδιοπάθεια ή η χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ), μπορεί να περιπλέξουν τη διαχείριση του άσθματος.

Προκλήσεις στη διαχείριση του άσθματος σε ενήλικες μεγαλύτερης ηλικίας:

Η διαχείριση του άσθματος σε ενήλικες μεγαλύτερης ηλικίας μπορεί να είναι πιο περίπλοκη λόγω πολλών παραγόντων:

• Άτυπα συμπτώματα: Τα ηλικιωμένα άτομα μπορεί να μην παρουσιάζουν κλασικά συμπτώματα άσθματος όπως συριγμό. Αντίθετα, μπορεί να έχουν συμπτώματα όπως επίμονο βήχα, δύσπνοια ή μειωμένη ανοχή στην άσκηση.
• Συννοσηρότητες: Οι ηλικιωμένοι έχουν συχνά πολλαπλές χρόνιες παθήσεις, γεγονός που καθιστά δύσκολη τη διαχείριση του άσθματος μαζί με άλλα προβλήματα υγείας.
• Πολυφαρμακία: Η χρήση πολλαπλών φαρμάκων για διάφορες καταστάσεις υγείας μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο αλληλεπιδράσεων και παρενεργειών με φάρμακα.
• Μειωμένη πνευμονική λειτουργία: Οι αλλαγές που σχετίζονται με την ηλικία στη λειτουργία των πνευμόνων μπορεί να κάνουν πιο δύσκολο τον έλεγχο των συμπτωμάτων του άσθματος.

Συμβουλές για τη διαχείριση του άσθματος σε ενήλικες μεγαλύτερης ηλικίας:

• Τακτικοί έλεγχοι: Οι ηλικιωμένοι με άσθμα θα πρέπει να κάνουν τακτικές εξετάσεις με πάροχο υγειονομικής περίθαλψης που ειδικεύεται σε αναπνευστικές παθήσεις.
• Διαχείριση φαρμάκων: Είναι σημαντικό να λαμβάνετε φάρμακα για το άσθμα όπως συνταγογραφούνται. Αυτό μπορεί να περιλαμβάνει τη χρήση εισπνευστήρων, νεφελοποιητών ή φαρμάκων από το στόμα. Βεβαιωθείτε για τη σωστή τεχνική της συσκευής εισπνοής.
• Σχέδιο δράσης για το άσθμα: Αναπτύξτε ένα σχέδιο δράσης για το άσθμα με τον πάροχο υγειονομικής περίθαλψης. Αυτό το σχέδιο περιγράφει πώς να διαχειριστείτε την επιδείνωση των συμπτωμάτων ή τις κρίσεις άσθματος.

• Προσδιορίστε τους παράγοντες που προκαλούν το άσθμα, όπως είναι οι αλλεργίες, ο καπνός ή η ρύπανση και λάβετε μέτρα για να ελαχιστοποιήσετε την έκθεση.
• Παραμείνετε δραστήριοι: Η τακτική σωματική δραστηριότητα μπορεί να βοηθήσει στη βελτίωση της λειτουργίας των πνευμόνων και της συνολικής υγείας. Συμβουλευτείτε το γιατρό σας για καθοδήγηση σχετικά με τις κατάλληλες ασκήσεις.
• Εμβολιασμοί: Οι ηλικιωμένοι με άσθμα θα πρέπει να παραμένουν ενημερωμένοι για τους εμβολιασμούς, συμπεριλαμβανομένου του ετήσιου εμβολίου για τη γρίπη και το εμβόλιο πνευμονίας, για την πρόληψη των λοιμώξεων του αναπνευστικού.
• Παρακολουθήστε τα συμπτώματα: Παρακολουθήστε τα συμπτώματα του άσθματος και τις μετρήσεις μέγιστης ροής. Μοιραστείτε αυτές τις πληροφορίες με τον πάροχο υγειονομικής περίθαλψης κατά τη διάρκεια των επισκέψεων.
• Τροποποιήσεις στον τρόπο ζωής: Υιοθετήστε έναν υγιεινό τρόπο ζωής με ισορροπημένη διατροφή, διαχείριση βάρους και διακοπή του καπνίσματος, εάν υπάρχει.

Το άσθμα σε ενήλικες μεγαλύτερης ηλικίας είναι μια διαχειρίσιμη κατάσταση και με την κατάλληλη φροντίδα, πολλά ηλικιωμένα άτομα με άσθμα μπορούν να ζήσουν ενεργή και ικανοποιητική ζωή. Κατανοώντας τις μοναδικές προκλήσεις και τις ανάγκες των ηλικιωμένων με άσθμα, οι πάροχοι υγειονομικής περίθαλψης μπορούν να προσαρμόσουν τα σχέδια θεραπείας για να παρέχουν τα καλύτερα δυνατά αποτελέσματα για αυτήν την ηλικιακή ομάδα.

Η πολυγαμία είναι ένα συζυγικό σύστημα στο οποίο ένα άτομο έχει πολλούς συζύγους ταυτόχρονα. Είναι μια μορφή πολυγαμικού γάμου που έρχεται σε αντίθεση με τη μονογαμία, όπου ένα άτομο έχει μόνο έναν σύζυγο κάθε φορά. Η πολυγαμία μπορεί να πάρει διάφορες μορφές, αλλά οι πιο συνηθισμένες είναι η πολυγυνία και η πολυανδρία.

Πολυγαμία

• Πολυγυνία: Αυτή είναι η πιο διαδεδομένη μορφή πολυγαμίας και περιλαμβάνει έναν άνδρα να παντρεύεται πολλές γυναίκες ταυτόχρονα. Εφαρμόστηκε σε διάφορους πολιτισμούς κατά τη διάρκεια της ιστορίας και εξακολουθεί να παρατηρείται σε ορισμένες κοινωνίες σήμερα. Στους πολυγυναικούς γάμους, κάθε σύζυγος έχει συνήθως το δικό της ξεχωριστό νοικοκυριό και οικογενειακή μονάδα, αλλά είναι όλοι νόμιμα παντρεμένοι με τον ίδιο άνδρα. Η πολυγυνία εμφανίζεται συχνά σε κοινωνίες όπου υπάρχει ανισορροπία μεταξύ των φύλων και οι άνδρες μπορεί να έχουν οικονομικούς ή κοινωνικούς λόγους για να έχουν πολλές συζύγους.
• Πολυανδρία: Η πολυανδρία είναι μια λιγότερο κοινή μορφή πολυγαμίας κατά την οποία μια γυναίκα είναι παντρεμένη με πολλούς άνδρες ταυτόχρονα. Είναι πιο σπάνιο από την πολυγυνία και εφαρμόζεται σε λίγες μόνο κοινωνίες παγκοσμίως. Στους πολυάνδρους γάμους, οι σύζυγοι μπορεί να είναι αδέρφια ή άσχετα άτομα. Ένας από τους λόγους για την πολυανδρία σε ορισμένους πολιτισμούς είναι ο περιορισμός της αύξησης του πληθυσμού και του κατακερματισμού της γης, ειδικά σε περιοχές με περιορισμένους πόρους.
• Ομαδικός γάμος: Σε έναν ομαδικό γάμο, πολλά άτομα και των δύο φύλων παντρεύονται μεταξύ τους. Αυτή η μορφή πολυγαμίας είναι λιγότερο συχνή και συχνά συνδέεται με πειραματικές ή αντιπολιτισμικές κοινότητες. Οι ομαδικοί γάμοι συνήθως περιλαμβάνουν ένα κοινό νοικοκυριό και συλλογική λήψη αποφάσεων.

Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι η πολυγαμία διαφέρει από την πολυγαμία. Η πολυαμορία περιλαμβάνει τη συναινετική εμπλοκή σε πολλαπλές ρομαντικές ή σεξουαλικές σχέσεις ταυτόχρονα, αλλά αυτές οι σχέσεις μπορεί να περιλαμβάνουν γάμο ή όχι. Η πολυγαμία, από την άλλη πλευρά, αφορά συγκεκριμένα τους πολλαπλούς γάμους.

Η πρακτική της πολυγαμίας έχει αντιμετωπιστεί με διάφορους βαθμούς αποδοχής και διαμάχης σε διαφορετικές κοινωνίες και σε όλη την ιστορία. Εδώ είναι μερικά βασικά σημεία που πρέπει να λάβετε υπόψη:

1. Πολιτιστικοί και θρησκευτικοί παράγοντες: Η πολυγαμία έχει ασκηθεί σε πολλούς πολιτισμούς και θρησκείες παγκοσμίως. Για παράδειγμα, έχει ιστορικές ρίζες σε ορισμένες κοινωνίες της Αφρικής, της Μέσης Ανατολής και της Ασίας. Σε ορισμένες περιπτώσεις, τα θρησκευτικά κείμενα έχουν ερμηνευτεί για να επιτρέπουν ή να ρυθμίζουν τους πολυγαμικούς γάμους.

2. Νομικό καθεστώς: Το νομικό καθεστώς της πολυγαμίας ποικίλλει ευρέως από χώρα σε χώρα. Ορισμένα έθνη επιτρέπουν ή αναγνωρίζουν τους πολυγαμικούς γάμους, ενώ άλλα τους απαγορεύουν ρητά. Σε ορισμένες περιοχές, η πολυγαμία μπορεί να ασκείται ανεπίσημα, ακόμη και αν δεν αναγνωρίζεται νομικά.

3. Ισότητα των φύλων: Οι επικριτές της πολυγαμίας υποστηρίζουν ότι συχνά διαιωνίζει τις ανισότητες μεταξύ των φύλων, καθώς μπορεί να οδηγήσει σε υποταγή των γυναικών και άνιση δυναμική εξουσίας μέσα στους γάμους. Σε πολλές πολυγυναικείες κοινωνίες, οι γυναίκες μπορεί να έχουν περιορισμένα δικαιώματα και αυτονομία.

4. Σύγχρονες απόψεις: Στις σύγχρονες δυτικές κοινωνίες, η πολυγαμία θεωρείται γενικά παράνομη και κοινωνικά απαράδεκτη. Ωστόσο, συνεχίζει να ασκείται σε ορισμένες κοινότητες μεταναστών ή με προσήλωση σε συγκεκριμένες θρησκευτικές πεποιθήσεις.

Συνολικά, η πολυγαμία είναι μια πολύπλοκη και πολιτισμικά διαφοροποιημένη πρακτική που αντανακλά την ποικιλομορφία των ανθρώπινων σχέσεων και των συζυγικών ρυθμίσεων. Ενώ είναι μια μακροχρόνια παράδοση σε διάφορους πολιτισμούς, η αποδοχή και η νομιμότητά του υπόκεινται σε συνεχείς συζητήσεις και αλλαγές, επηρεαζόμενες από παράγοντες όπως η δυναμική του φύλου, τα νομικά πλαίσια και οι εξελισσόμενοι κοινωνικοί κανόνες.