Έρευνα ΕΚΤ: Η ευρωζώνη μπροστά σε χαμηλότερη ανάπτυξη και υψηλότερη ανεργία

Μια εικόνα οικονομίας που εξακολουθεί να κινείται σε περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας, με τον πληθωρισμό να αποκλιμακώνεται με αργούς ρυθμούς και την ανάπτυξη να εμφανίζει σημάδια επιβράδυνσης, αποτυπώνει η Έρευνα Επαγγελματιών Προβλεπτών (Survey of Professional Forecasters – SPF) της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για το τρίτο τρίμηνο του 2026.

Τα αποτελέσματα της έρευνας επιβεβαιώνουν ότι οι αγορές και οι οικονομολόγοι εξακολουθούν να θεωρούν πως η επιστροφή του πληθωρισμού στον στόχο του 2% θα είναι μια σταδιακή διαδικασία, ενώ παράλληλα εκτιμούν ότι η οικονομική δραστηριότητα στην ευρωζώνη θα παραμείνει υποτονική τα επόμενα χρόνια.

Ο γενικός πληθωρισμός παραμένει πάνω από τον στόχο της ΕΚΤ το 2026 και το 2027, με τις προβλέψεις να τοποθετούν τον Εναρμονισμένο Δείκτη Τιμών Καταναλωτή (HICP) στο 2,7% για το 2026, στο 2,2% για το 2027 και στο 2,0% για το 2028. Σε σχέση με την προηγούμενη έρευνα, οι εκτιμήσεις για το 2026 και το 2028 παρέμειναν αμετάβλητες, ενώ για το 2027 καταγράφηκε μικρή ανοδική αναθεώρηση κατά 0,1 ποσοστιαία μονάδα.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι προβλέψεις για τον δομικό πληθωρισμό, ο οποίος εξαιρεί τις ευμετάβλητες κατηγορίες των τροφίμων και της ενέργειας και θεωρείται βασικός δείκτης για τη χάραξη της νομισματικής πολιτικής. Οι συμμετέχοντες εκτιμούν ότι ο δείκτης HICPX θα διαμορφωθεί στο 2,4% το 2026, στο 2,2% το 2027 και στο 2,1% το 2028. Η πρόβλεψη για το 2026 αναθεωρήθηκε ανοδικά κατά 0,2 ποσοστιαίες μονάδες, αντανακλώντας τα πιο πρόσφατα στοιχεία για τις πληθωριστικές πιέσεις και προσεγγίζοντας περισσότερο τις προβολές των εμπειρογνωμόνων του Ευρωσυστήματος που δημοσιεύθηκαν τον Ιούνιο.

Παρά τη συγκρατημένη αποκλιμάκωση, οι μακροπρόθεσμες προσδοκίες παραμένουν απόλυτα ευθυγραμμισμένες με τον στόχο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Οι οικονομολόγοι εξακολουθούν να προβλέπουν ότι τόσο ο γενικός όσο και ο δομικός πληθωρισμός θα διαμορφωθούν στο 2,0% το 2031, γεγονός που υποδηλώνει ότι η αξιοπιστία της νομισματικής πολιτικής της ΕΚΤ εξακολουθεί να παραμένει ισχυρή.

Η έρευνα αφιέρωσε ειδική ενότητα στις επιπτώσεις του πολέμου στη Μέση Ανατολή, καθώς η γεωπολιτική ένταση συνεχίζει να προκαλεί αναταράξεις στις αγορές ενέργειας και στις αλυσίδες εφοδιασμού. Σύμφωνα με τις απαντήσεις των συμμετεχόντων, οι έμμεσες και οι λεγόμενες «δευτερογενείς» επιδράσεις του πολέμου εκτιμάται ότι θα είναι περιορισμένες και θα επικεντρωθούν κυρίως στο 2026. Παράλληλα, η ισορροπία των κινδύνων για τον πληθωρισμό παραμένει ελαφρώς ανοδική για το τρέχον έτος, ενώ από το 2027 και μετά οι κίνδυνοι αξιολογούνται ως περισσότερο ισορροπημένοι.

Στο μέτωπο της οικονομικής ανάπτυξης, οι προβλέψεις είναι αισθητά πιο επιφυλακτικές. Οι συμμετέχοντες στην έρευνα εκτιμούν ότι το πραγματικό ΑΕΠ της ευρωζώνης θα αυξηθεί μόλις κατά 0,6% το 2026, ενώ προβλέπουν επιτάχυνση στο 1,2% το 2027 και στο 1,3% το 2028. Ωστόσο, σε σύγκριση με την προηγούμενη έρευνα, οι προβλέψεις για την ανάπτυξη αναθεωρήθηκαν προς τα κάτω κατά 0,4 ποσοστιαίες μονάδες για το 2026 και κατά 0,1 ποσοστιαία μονάδα για το 2027, στοιχείο που αντανακλά την επιδείνωση των οικονομικών προοπτικών.

Οι οικονομολόγοι εμφανίζονται επίσης πιο συγκρατημένοι για τις μακροπρόθεσμες δυνατότητες της ευρωπαϊκής οικονομίας, καθώς η πρόβλεψη για την ανάπτυξη το 2031 μειώθηκε κατά 0,1 ποσοστιαία μονάδα, στο 1,2%, υποδηλώνοντας ότι η ευρωζώνη θα συνεχίσει να κινείται σε σχετικά χαμηλούς ρυθμούς μεγέθυνσης.

Η εικόνα της αγοράς εργασίας παραμένει σχετικά ανθεκτική, αν και οι εκτιμήσεις για την ανεργία αναθεωρήθηκαν ελαφρώς υψηλότερα. Οι συμμετέχοντες προβλέπουν ότι το ποσοστό ανεργίας θα διαμορφωθεί στο 6,3% τόσο το 2026 όσο και το 2027, πριν αποκλιμακωθεί στο 6,2% το 2028 και στο 6,1% σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα. Οι αναθεωρήσεις αυτές δείχνουν ότι η επιβράδυνση της οικονομικής δραστηριότητας αναμένεται να έχει περιορισμένες αλλά υπαρκτές επιπτώσεις στην απασχόληση.

Συνολικά, η έρευνα της ΕΚΤ ενισχύει την εικόνα μιας οικονομίας που εξακολουθεί να ισορροπεί ανάμεσα στη σταδιακή αποκλιμάκωση του πληθωρισμού και στην επιβράδυνση της ανάπτυξης. Οι επαγγελματίες προβλεπτές εκτιμούν ότι οι πληθωριστικές πιέσεις θα συνεχίσουν να υποχωρούν, χωρίς όμως να εξαλειφθούν άμεσα, ενώ οι γεωπολιτικοί κίνδυνοι εξακολουθούν να αποτελούν σημαντικό παράγοντα αβεβαιότητας.

Για τη νομισματική πολιτική της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, τα ευρήματα αυτά αποτελούν μια ακόμη ένδειξη ότι, παρά τη σημαντική πρόοδο που έχει επιτευχθεί στη συγκράτηση του πληθωρισμού, οι συνθήκες δεν επιτρέπουν εφησυχασμό. Η διατήρηση των μακροπρόθεσμων προσδοκιών στο επίπεδο του 2% αποτελεί θετικό μήνυμα, ωστόσο η ανθεκτικότητα του δομικού πληθωρισμού και η επιδείνωση των αναπτυξιακών προοπτικών δημιουργούν ένα ιδιαίτερα απαιτητικό περιβάλλον για τις αποφάσεις της ΕΚΤ τους επόμενους μήνες.