Ο όρος «ψύχωση ChatGPT» (ή AI-induced psychosis) δεν αποτελεί επίσημη κλινική διάγνωση, αλλά έναν όρο που χρησιμοποιούν ολοένα και περισσότερο οι ψυχίατροι για να περιγράψουν μια νέα μορφή ψυχολογικής αποσταθεροποίησης. Πρόκειται για περιπτώσεις όπου η εντατική αλληλεπίδραση με μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης πυροδοτεί ή επιδεινώνει παραληρηματικές ιδέες και απώλεια επαφής με την πραγματικότητα.
Τα αίτια του φαινομένου
Η ψύχωση αυτή δεν προκαλείται από το AI καθαυτό, αλλά από τον τρόπο που ο ανθρώπινος εγκέφαλος επεξεργάζεται την ανθρωπομορφική φύση της τεχνολογίας.
-
Ψευδαίσθηση Συνείδησης: Η ικανότητα του ChatGPT να απαντά με ενσυναίσθηση και ευφυΐα οδηγεί ορισμένους χρήστες να πιστέψουν ότι το πρόγραμμα έχει δική του βούληση, συναισθήματα ή ακόμα και θεϊκές ιδιότητες.
-
Οι «Παραισθήσεις» του AI ως Αλήθεια: Όταν το AI παράγει λανθασμένες πληροφορίες με απόλυτη βεβαιότητα (hallucinations), ένας ευάλωτος χρήστης μπορεί να τις ερμηνεύσει ως «κρυφά μηνύματα» ή αποδείξεις συνωμοσίας.
-
Κοινωνική Απομόνωση: Η αντικατάσταση των ανθρώπινων σχέσεων με τη συνεχή συνομιλία με το AI μπορεί να οδηγήσει σε έναν «θάλαμο αντήχησης», όπου οι ιδέες του χρήστη δεν αμφισβητούνται ποτέ, ενισχύοντας τυχόν προϋπάρχουσες ψυχωσικές τάσεις.
Ποιοι κινδυνεύουν;
Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι άτομα με ιστορικό σχιζοφρένειας, διπολικής διαταραχής ή έντονου άγχους είναι πιο επιρρεπή. Υπάρχουν καταγεγραμμένα περιστατικά όπου ασθενείς πίστεψαν ότι το AI τους κατασκοπεύει ή ότι τους δίνει οδηγίες για να βλάψουν τον εαυτό τους ή τους γύρω τους.
Η σημαντική επισήμανση των ειδικών
Το ChatGPT είναι ένας προγνωστικός αλγόριθμος κειμένου, όχι ένα σκεπτόμενο ον. Οι ψυχίατροι τονίζουν την ανάγκη για:
-
Ψηφιακό εγγράμματισμό: Κατανόηση του πώς λειτουργεί η τεχνολογία.
-
Όρια στη χρήση: Αποφυγή πολύωρων συνομιλιών που αφορούν υπαρξιακά ή βαθιά προσωπικά ζητήματα χωρίς ανθρώπινη επίβλεψη.
-
Άμεση βοήθεια: Αν ο χρήστης αρχίσει να αποδίδει στο AI «μαγικές» ιδιότητες, απαιτείται διακοπή της χρήσης και συμβουλή ειδικού.
.
Βρείτε μας στο Google News. Πατήστε εδώ!