NHS: Η υγιής ζωή μικραίνει και οι ειδικοί κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου

Οι άνθρωποι στο Ηνωμένο Βασίλειο ζουν πλέον λιγότερα χρόνια με καλή υγεία σε σχέση με πριν από μια δεκαετία, σύμφωνα με νέα ανάλυση του βρετανικού ιδρύματος Health Foundation. Τα στοιχεία από το NHS προκαλούν έντονη ανησυχία, καθώς δείχνουν ότι η φθορά της υγείας ξεκινά νωρίτερα, επηρεάζοντας τόσο την ποιότητα ζωής όσο και την οικονομία της χώρας. Η έννοια του «προσδόκιμου υγιούς ζωής» αφορά τα χρόνια που ζει κάποιος χωρίς σοβαρές ασθένειες ή αναπηρίες. Αν και το συνολικό προσδόκιμο ζωής παραμένει σχετικά υψηλό, η περίοδος καλής υγείας συρρικνώνεται, κάτι που σημαίνει ότι περισσότεροι άνθρωποι περνούν μεγαλύτερο μέρος της ζωής τους αντιμετωπίζοντας προβλήματα υγείας.

Τα βασικά ευρήματα της μελέτης

Σύμφωνα με την έρευνα:

• Οι άνδρες στο Ηνωμένο Βασίλειο ζουν κατά μέσο όρο 60,7 χρόνια με καλή υγεία, έναντι 62,9 πριν από δέκα χρόνια.
• Οι γυναίκες ζουν 60,9 χρόνια με καλή υγεία, έναντι 63,7 στο παρελθόν.
• Σε πάνω από το 90% των περιοχών της χώρας, οι πολίτες εμφανίζουν προβλήματα υγείας πριν φτάσουν στην ηλικία συνταξιοδότησης.
• Στις φτωχότερες περιοχές, η υγιής ζωή πέφτει ακόμη και κάτω από τα 55 χρόνια.

Το πιο ανησυχητικό είναι ότι, ενώ σε πολλές πλούσιες χώρες το προσδόκιμο υγιούς ζωής αυξάνεται ή παραμένει σταθερό, η Βρετανία κινείται προς την αντίθετη κατεύθυνση.

Γιατί συμβαίνει αυτό;

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η επιδείνωση αυτή δεν είναι τυχαία. Πίσω από την πτώση βρίσκονται πολλοί παράγοντες που λειτουργούν σωρευτικά.

Παχυσαρκία και κακή διατροφή

Η αύξηση της παχυσαρκίας θεωρείται από τους βασικότερους λόγους. Η υπερκατανάλωση υπερεπεξεργασμένων τροφίμων, ζάχαρης και κορεσμένων λιπαρών έχει συνδεθεί με καρδιαγγειακά νοσήματα, διαβήτη και φλεγμονώδεις καταστάσεις.

Ψυχική υγεία

Τα περιστατικά άγχους, κατάθλιψης και ψυχικών διαταραχών έχουν αυξηθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια, ιδιαίτερα μετά την πανδημία. Η ψυχική υγεία επηρεάζει άμεσα και τη σωματική κατάσταση.

Μειωμένη φυσική δραστηριότητα

Η καθιστική ζωή, η τηλεργασία και η εξάρτηση από το αυτοκίνητο έχουν περιορίσει την καθημερινή κίνηση, με αποτέλεσμα χαμηλότερη φυσική αντοχή και περισσότερα χρόνια νοσήματα.

Κοινωνικές ανισότητες

Οι άνθρωποι που ζουν σε οικονομικά ασθενέστερες περιοχές έχουν χειρότερη πρόσβαση σε ποιοτική τροφή, πρόληψη και υπηρεσίες υγείας.

Οικονομικές συνέπειες

Η μείωση των ετών καλής υγείας δεν είναι μόνο προσωπικό πρόβλημα. Έχει τεράστιες συνέπειες και στην οικονομία.

Όταν οι άνθρωποι αρρωσταίνουν νωρίτερα:

• αποχωρούν πιο γρήγορα από την αγορά εργασίας,
• αυξάνονται οι αναρρωτικές άδειες,
• μειώνεται η παραγωγικότητα,
• αυξάνεται η πίεση στο δημόσιο σύστημα υγείας.

Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η κατάσταση αυτή μπορεί να δημιουργήσει έναν φαύλο κύκλο: περισσότερη ασθένεια σημαίνει μεγαλύτερη οικονομική επιβάρυνση και λιγότερους διαθέσιμους πόρους για πρόληψη και θεραπεία.

Η Βρετανία χάνει έδαφος διεθνώς

Σε σύγκριση με άλλες πλούσιες χώρες, η εικόνα της Βρετανίας είναι απογοητευτική. Στην κατάταξη 21 ανεπτυγμένων χωρών, η χώρα βρίσκεται πλέον στην 20ή θέση όσον αφορά τα χρόνια καλής υγείας.

Χώρες όπως η Ιαπωνία, η Νορβηγία και η Ισπανία συνεχίζουν να βελτιώνουν τους δείκτες υγείας τους, επενδύοντας περισσότερο στην πρόληψη, τη σωστή διατροφή και τη δημόσια υγεία.

Αυτό δείχνει ότι η επιδείνωση δεν είναι αναπόφευκτη, αλλά αποτέλεσμα πολιτικών και κοινωνικών επιλογών.

Τι προτείνουν οι ειδικοί

Οι επιστήμονες ζητούν άμεσες παρεμβάσεις για να αντιστραφεί η τάση.

Οι βασικές προτάσεις περιλαμβάνουν:

• αυστηρότερο έλεγχο στη διαφήμιση ανθυγιεινών τροφών,
• φορολογία στη ζάχαρη και το αλκοόλ,
• επενδύσεις στην ψυχική υγεία,
• ενίσχυση της πρωτοβάθμιας περίθαλψης,
• καλύτερη πρόσβαση σε πρόληψη και έγκαιρη διάγνωση.

Η λογική είναι απλή: η πρόληψη κοστίζει λιγότερο από τη θεραπεία.

Ένα ηχηρό μήνυμα για το μέλλον

Η νέα μελέτη αποτελεί ισχυρή προειδοποίηση ότι η μακροζωία από μόνη της δεν αρκεί. Το ζητούμενο δεν είναι απλώς να ζούμε περισσότερα χρόνια, αλλά να ζούμε καλά. Η περίπτωση της Βρετανίας δείχνει πως όταν η πρόληψη υποχωρεί και οι κοινωνικές ανισότητες μεγαλώνουν, η υγεία του πληθυσμού επιβαρύνεται γρήγορα. Το μήνυμα είναι σαφές: χωρίς σοβαρές πολιτικές δημόσιας υγείας, οι επόμενες γενιές μπορεί να ζήσουν περισσότερο, αλλά όχι καλύτερα.