Κοιλιοκάκη: Συνδέεται με αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο, σύμφωνα με νέα μεγάλη μελέτη

Η κοιλιοκάκη είναι γνωστή κυρίως ως μια αυτοάνοση πάθηση που προκαλεί δυσανεξία στη γλουτένη και επηρεάζει το πεπτικό σύστημα. Ωστόσο, νέα έρευνα δείχνει ότι οι επιπτώσεις της μπορεί να εκτείνονται πολύ πέρα από το έντερο, επηρεάζοντας την καρδιαγγειακή υγεία και αυξάνοντας τον κίνδυνο ορισμένων μορφών καρκίνου.

Η μελέτη, με επικεφαλής ερευνητές του Karolinska Institutet και δημοσιευμένη στο The Lancet Regional Health – Americas, ανέλυσε δεδομένα από περισσότερους από 200.000 ενήλικες με κοιλιοκάκη και σχεδόν 7.000 άτομα με ερπητοειδή δερματίτιδα στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Τι είναι η κοιλιοκάκη και η ερπητοειδής δερματίτιδα

Η κοιλιοκάκη είναι μια χρόνια αυτοάνοση νόσος κατά την οποία το ανοσοποιητικό σύστημα αντιδρά στη γλουτένη, μια πρωτεΐνη που βρίσκεται στο σιτάρι, το κριθάρι και τη σίκαλη. Η αντίδραση αυτή προκαλεί φλεγμονή και βλάβη στο λεπτό έντερο, επηρεάζοντας την απορρόφηση θρεπτικών συστατικών.

Η ερπητοειδής δερματίτιδα αποτελεί δερματική εκδήλωση της ίδιας πάθησης. Χαρακτηρίζεται από έντονο κνησμό, εξανθήματα και μικρές φυσαλίδες στο δέρμα και θεωρείται ουσιαστικά μια μορφή κοιλιοκάκης που εκδηλώνεται κυρίως στο δέρμα.

Αυξημένος κίνδυνος θανάτου και καρδιαγγειακών παθήσεων

Οι ερευνητές συνέκριναν τα άτομα με κοιλιοκάκη ή ερπητοειδή δερματίτιδα με άτομα παρόμοιας ηλικίας, φύλου και ιατρικού ιστορικού που δεν έπασχαν από τις συγκεκριμένες παθήσεις.

Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι ασθενείς με κοιλιοκάκη παρουσίαζαν 18% υψηλότερο κίνδυνο θανάτου κατά την περίοδο παρακολούθησης σε σχέση με τον γενικό πληθυσμό.

Παράλληλα, διαπιστώθηκε αυξημένος κίνδυνος εμφάνισης σοβαρών καρδιαγγειακών συμβαμάτων, όπως:

• Καρδιακή προσβολή
• Εγκεφαλικό επεισόδιο
• Καρδιακή ανεπάρκεια

Αντίστοιχα ευρήματα παρατηρήθηκαν και στα άτομα με ερπητοειδή δερματίτιδα, αν και σε ορισμένες αναλύσεις τα αποτελέσματα ήταν λιγότερο σαφή λόγω του μικρότερου αριθμού συμμετεχόντων.

Γιατί μπορεί να αυξάνεται ο καρδιαγγειακός κίνδυνος;

Οι επιστήμονες δεν μπορούν ακόμη να εξηγήσουν πλήρως τους μηχανισμούς πίσω από αυτή τη συσχέτιση. Ωστόσο, μία πιθανή εξήγηση είναι ότι η χρόνια φλεγμονή που συνοδεύει την κοιλιοκάκη μπορεί να επηρεάζει αρνητικά τα αιμοφόρα αγγεία και το καρδιαγγειακό σύστημα.

Επιπλέον, τα άτομα με κοιλιοκάκη συχνά εμφανίζουν διατροφικές ελλείψεις, μεταβολικές διαταραχές ή άλλες αυτοάνοσες παθήσεις, παράγοντες που ενδέχεται να συμβάλλουν στον συνολικό κίνδυνο.

Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι οι προηγούμενες μελέτες σχετικά με τη σχέση κοιλιοκάκης και καρδιαγγειακών νοσημάτων είχαν δώσει αντικρουόμενα αποτελέσματα, γεγονός που καθιστά τα νέα δεδομένα ιδιαίτερα σημαντικά.

Αυξημένος κίνδυνος για ορισμένους καρκίνους

Η μελέτη εξέτασε επίσης τη συχνότητα εμφάνισης καρκίνου στους ασθενείς.

Τα άτομα με κοιλιοκάκη παρουσίασαν αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνων του αίματος, ιδιαίτερα του λεμφώματος μη Hodgkin. Αντίθετα, δεν βρέθηκε αυξημένος κίνδυνος για συμπαγείς όγκους, όπως ο καρκίνος του μαστού, του πνεύμονα ή του παχέος εντέρου.

Παρόμοια εικόνα παρατηρήθηκε και στην ερπητοειδή δερματίτιδα, όπου ο σημαντικότερος αυξημένος κίνδυνος αφορούσε επίσης το λέμφωμα μη Hodgkin.

Η σημασία της τακτικής παρακολούθησης

Σύμφωνα με τους ερευνητές, τα ευρήματα υπογραμμίζουν την ανάγκη τα άτομα με κοιλιοκάκη να παρακολουθούνται όχι μόνο για τα γαστρεντερολογικά τους συμπτώματα αλλά και για άλλες πιθανές επιπλοκές.

Η αξιολόγηση της καρδιαγγειακής υγείας, η παρακολούθηση παραγόντων κινδύνου όπως η αρτηριακή πίεση και η χοληστερόλη, καθώς και η προσεκτική κλινική παρακολούθηση για αιματολογικές κακοήθειες μπορεί να αποδειχθούν σημαντικές για τη μακροχρόνια φροντίδα αυτών των ασθενών.

Τι πρέπει να γνωρίζουν οι ασθενείς

Οι ερευνητές τονίζουν ότι οι αυξήσεις του κινδύνου που καταγράφηκαν είναι σχετικά μικρές σε ατομικό επίπεδο. Αυτό σημαίνει ότι οι περισσότεροι άνθρωποι με κοιλιοκάκη δεν θα εμφανίσουν απαραίτητα καρδιαγγειακά προβλήματα ή καρκίνο εξαιτίας της πάθησής τους.

Ωστόσο, επειδή η κοιλιοκάκη είναι αρκετά συχνή στον γενικό πληθυσμό, ακόμη και μικρές αυξήσεις κινδύνου μπορεί να έχουν σημαντικές επιπτώσεις σε επίπεδο δημόσιας υγείας.

Ένας σημαντικός περιορισμός της μελέτης είναι ότι δεν υπήρχαν διαθέσιμες πληροφορίες για το κατά πόσο οι ασθενείς ακολουθούσαν αυστηρά δίαιτα χωρίς γλουτένη. Επομένως, παραμένει ανοιχτό το ερώτημα αν η σωστή διατροφική διαχείριση μπορεί να μειώσει μέρος των κινδύνων που παρατηρήθηκαν.

Η μελέτη προσθέτει νέα στοιχεία στην κατανόηση της κοιλιοκάκης ως μιας συστηματικής νόσου που επηρεάζει πολλαπλά όργανα και υπογραμμίζει τη σημασία της ολοκληρωμένης ιατρικής παρακολούθησης των ασθενών σε βάθος χρόνου.