Μια σημαντική αλλαγή στο σύστημα υγειονομικής περίθαλψης των προσφύγων στον Καναδά έχει προκαλέσει έντονη ανησυχία σε γιατρούς, οργανώσεις και υπερασπιστές ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση προχωρά στην εισαγωγή ενός συστήματος «συμμετοχής στο κόστος» (co-pay), το οποίο αναμένεται να τεθεί σε ισχύ την 1η Μαΐου 2026. Η απόφαση αφορά το πρόγραμμα Interim Federal Health Program (IFHP), που παρέχει βασική υγειονομική κάλυψη σε πρόσφυγες και αιτούντες άσυλο μέχρι να ενταχθούν στο κανονικό σύστημα υγείας των επαρχιών.

Τι αλλάζει με το νέο σύστημα
Με τις νέες ρυθμίσεις, οι δικαιούχοι του προγράμματος θα καλούνται να καλύπτουν μέρος των εξόδων για ορισμένες υπηρεσίες υγείας.
- ✔ 4 δολάρια για κάθε συνταγογραφούμενο φάρμακο
- ✔ 30% του κόστους για υπηρεσίες όπως οδοντιατρική, όραση και ψυχική υγεία
- ✔ Άμεση πληρωμή στον πάροχο υπηρεσιών
Ωστόσο, οι βασικές ιατρικές υπηρεσίες, όπως επισκέψεις σε γιατρούς και νοσηλεία, θα συνεχίσουν να καλύπτονται πλήρως χωρίς επιπλέον χρεώσεις.
Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι το μέτρο αυτό θα βοηθήσει στη βιωσιμότητα του προγράμματος, διαχειριζόμενη την αυξανόμενη ζήτηση.
Αντιδράσεις από γιατρούς και οργανώσεις
Η ανακοίνωση των αλλαγών προκάλεσε άμεσες αντιδράσεις από επαγγελματίες υγείας και οργανώσεις υπεράσπισης προσφύγων.
- ❗ Οι χρεώσεις θεωρούνται εμπόδιο πρόσβασης στην υγεία
- ❗ Υπάρχει φόβος ότι οι ασθενείς θα αποφεύγουν την περίθαλψη
- ❗ Ενδέχεται να αυξηθούν τα περιστατικά που φτάνουν σε επείγουσα φροντίδα
Σύμφωνα με ειδικούς, ακόμη και μικρά ποσά μπορεί να αποδειχθούν απαγορευτικά για ανθρώπους που προσπαθούν να ξεκινήσουν τη ζωή τους από την αρχή.
Οικονομική πίεση στους πιο ευάλωτους
Οι πρόσφυγες συχνά βρίσκονται σε οικονομικά δύσκολη κατάσταση, καθώς προσπαθούν να βρουν εργασία, στέγη και σταθερότητα.
Η επιβολή επιπλέον χρεώσεων:
- αυξάνει το οικονομικό βάρος
- περιορίζει την πρόσβαση σε φάρμακα
- δημιουργεί ανισότητες στην υγειονομική φροντίδα
Οργανώσεις τονίζουν ότι τα μέτρα αυτά επηρεάζουν ιδιαίτερα ευάλωτες ομάδες, όπως:
- γυναίκες
- άτομα με αναπηρία
- LGBTQ+ άτομα
- ανθρώπους με τραύματα ή χρόνιες παθήσεις
Επιπτώσεις στο σύστημα υγείας
Παρά το γεγονός ότι η κυβέρνηση στοχεύει σε εξοικονόμηση πόρων, πολλοί ειδικοί υποστηρίζουν ότι το αποτέλεσμα μπορεί να είναι το αντίθετο.
- Οι ασθενείς μπορεί να καθυστερούν τη θεραπεία
- Οι ασθένειες μπορεί να επιδεινώνονται
- Θα αυξηθούν οι επισκέψεις στα επείγοντα
Όπως επισημαίνουν γιατροί, η έλλειψη πρόσβασης σε βασική φροντίδα μπορεί να οδηγήσει σε πιο σοβαρά και δαπανηρά προβλήματα υγείας στο μέλλον.
Ένα μέτρο που διχάζει
Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι το σύστημα co-pay θα εξασφαλίσει τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του IFHP και θα το καταστήσει πιο δίκαιο σε σχέση με άλλα προγράμματα κοινωνικής πρόνοιας.
Από την άλλη πλευρά, επικριτές υποστηρίζουν ότι:
- υπονομεύεται η καθολική πρόσβαση στην υγεία
- δημιουργούνται ανισότητες
- παραβιάζονται βασικές αρχές ανθρωπίνων δικαιωμάτων
Δεν είναι η πρώτη φορά που τέτοιες αλλαγές προκαλούν αντιδράσεις, καθώς παρόμοια μέτρα στο παρελθόν είχαν οδηγήσει ακόμη και σε δικαστικές αποφάσεις εναντίον της κυβέρνησης.
Το επόμενο βήμα
Το νέο σύστημα αναμένεται να τεθεί σε εφαρμογή τον Μάιο του 2026, ενώ ήδη αυξάνονται οι πιέσεις προς την κυβέρνηση για επανεξέταση της απόφασης.
Οργανώσεις και επαγγελματίες υγείας ζητούν:
- άμεση απόσυρση των χρεώσεων
- ενίσχυση της δωρεάν πρόσβασης στην υγεία
- προστασία των πιο ευάλωτων πληθυσμών

Η εισαγωγή του συστήματος co-pay για τους πρόσφυγες στον Καναδά ανοίγει μια έντονη συζήτηση για τα όρια μεταξύ οικονομικής βιωσιμότητας και κοινωνικής δικαιοσύνης. Ενώ η κυβέρνηση στοχεύει στη διατήρηση του προγράμματος μακροπρόθεσμα, πολλοί φοβούνται ότι το τίμημα θα είναι η υγεία των πιο ευάλωτων ανθρώπων. Το επόμενο διάστημα θα δείξει αν οι αντιδράσεις θα οδηγήσουν σε αλλαγές ή αν το νέο σύστημα θα εφαρμοστεί κανονικά, αλλάζοντας το τοπίο της υγειονομικής περίθαλψης για τους πρόσφυγες στον Καναδά.

