Νέος συναγερμός έχει σημάνει στην Αφρική μετά την επιβεβαίωση νέας επιδημίας του ιού Έμπολα στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό. Οι υγειονομικές αρχές κάνουν λόγο για δεκάδες θανάτους και εκατοντάδες ύποπτα κρούσματα, ενώ αυξάνονται οι ανησυχίες για διασυνοριακή εξάπλωση της νόσου σε γειτονικές χώρες όπως η Ουγκάντα και το Νότιο Σουδάν.

Τι γνωρίζουμε μέχρι στιγμής
Σύμφωνα με τα στοιχεία που ανακοίνωσε το Africa CDC, έχουν ήδη καταγραφεί 246 ύποπτα κρούσματα και τουλάχιστον 65 θάνατοι στην επαρχία Ιτούρι, στο ανατολικό Κονγκό. Οι περισσότερες περιπτώσεις εντοπίζονται στις υγειονομικές ζώνες Μονγκουάλου και Ρουαμπάρα, ενώ περιστατικά έχουν αναφερθεί και στην πόλη Μπούνια.
Οι εργαστηριακές εξετάσεις επιβεβαίωσαν αρκετά από τα κρούσματα, με τις αρχές να αναφέρουν ότι πρόκειται πιθανότατα για το στέλεχος Bundibugyo του ιού Έμπολα. Το συγκεκριμένο στέλεχος θεωρείται πιο δύσκολο στη διαχείριση, καθώς τα υπάρχοντα εμβόλια έχουν αναπτυχθεί κυρίως για το πιο γνωστό στέλεχος Zaire.
Γιατί οι ειδικοί ανησυχούν
Οι επιστήμονες εκφράζουν σοβαρές ανησυχίες για διάφορους λόγους:
- Η περιοχή του Ιτούρι είναι απομακρυσμένη και διαθέτει περιορισμένες υποδομές υγείας.
- Οι ένοπλες συγκρούσεις δυσκολεύουν την πρόσβαση των ιατρικών ομάδων.
- Υπάρχει έντονη μετακίνηση πληθυσμών λόγω εξορυκτικών δραστηριοτήτων και βίας.
- Η εγγύτητα με την Ουγκάντα αυξάνει τον κίνδυνο διεθνούς μετάδοσης.
- Δεν υπάρχει ακόμη πλήρως αδειοδοτημένο εμβόλιο για το συγκεκριμένο στέλεχος.
Ήδη η Ουγκάντα ανακοίνωσε έναν θάνατο από εισαγόμενο κρούσμα Έμπολα που συνδέεται με το Κονγκό, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι ο ιός έχει αρχίσει να περνά τα σύνορα.
Τι είναι ο ιός Έμπολα
Ο Έμπολα είναι ένας εξαιρετικά επικίνδυνος ιός που προκαλεί σοβαρό αιμορραγικό πυρετό. Μεταδίδεται μέσω επαφής με σωματικά υγρά μολυσμένων ανθρώπων ή ζώων, όπως αίμα, εμετός και ιδρώτας. Η θνητότητα μπορεί να φτάσει ακόμη και το 50%-80% σε ορισμένες επιδημίες.
Τα βασικά συμπτώματα περιλαμβάνουν:
- Υψηλό πυρετό
- Έντονη αδυναμία
- Πονοκέφαλο
- Εμετούς και διάρροια
- Αιμορραγίες σε σοβαρές περιπτώσεις
Η περίοδος επώασης κυμαίνεται από 2 έως 21 ημέρες.
Η δύσκολη μάχη των αρχών
Η κυβέρνηση του Κονγκό έχει ήδη ενεργοποιήσει το εθνικό κέντρο έκτακτης ανάγκης και έχει στείλει ομάδες ταχείας επέμβασης στις πληγείσες περιοχές. Παράλληλα, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας ανακοίνωσε οικονομική ενίσχυση για την αντιμετώπιση της κρίσης.
Ωστόσο, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι οι συνθήκες στο ανατολικό Κονγκό δυσκολεύουν σημαντικά τον περιορισμό της επιδημίας. Οι συγκρούσεις μεταξύ ενόπλων ομάδων, οι μαζικές μετακινήσεις πληθυσμών και η έλλειψη βασικών υποδομών δημιουργούν ιδανικές συνθήκες για τη διασπορά του ιού.

Μια χώρα με μακρά ιστορία επιδημιών
Η Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό θεωρείται μία από τις χώρες που έχουν πληγεί περισσότερο από τον Έμπολα τις τελευταίες δεκαετίες. Η τρέχουσα κρίση αποτελεί τη 17η επιδημία που καταγράφεται στη χώρα από το 1976, όταν ο ιός εντοπίστηκε για πρώτη φορά.
Η πιο θανατηφόρα επιδημία στη χώρα σημειώθηκε μεταξύ 2018 και 2020 στην περιοχή Κίβου, με περισσότερους από 1.000 νεκρούς και χιλιάδες κρούσματα.
Παρά την εμπειρία των αρχών στη διαχείριση τέτοιων κρίσεων, η νέα επιδημία προκαλεί έντονη ανησυχία στη διεθνή κοινότητα, καθώς η ταχεία εξάπλωση του ιού σε απομακρυσμένες και ασταθείς περιοχές μπορεί να οδηγήσει σε νέα ανθρωπιστική κρίση στην Κεντρική Αφρική.

