Η ενασχόληση με παιχνίδια εικονικής πραγματικότητας (VR) μπορεί να βελτιώσει την κινητική απόδοση σε νέους με δυσπραξία, σύμφωνα με νέα προκαταρκτική μελέτη του Πανεπιστημίου του Έξετερ, που δημοσιεύτηκε στο JMIR. Η δυσπραξία, ή Διαταραχή Αναπτυξιακού Συντονισμού (DCD), επηρεάζει τον συντονισμό και την ακρίβεια στις κινήσεις, δυσχεραίνοντας καθημερινές δραστηριότητες όπως το πιάσιμο αντικειμένων, το γράψιμο ή ακόμη και το παιχνίδι.
Ο Δρ. Gavin Buckingham, γνωστικός ψυχολόγος στο Τμήμα Δημόσιας Υγείας και Αθλητικής Επιστήμης του Πανεπιστημίου του Έξετερ, δήλωσε: «Αυτά τα ευρήματα παρέχουν πολλά υποσχόμενες πρώιμες ενδείξεις ότι τα παιχνίδια VR όπως το Beatsaber μπορούν να βελτιώσουν τον κινητικό έλεγχο σε παιδιά και εφήβους με δυσπραξία. Το επόμενο βήμα είναι να διερευνήσουμε αν η εικονική πραγματικότητα μπορεί να βοηθήσει τα παιδιά να απολαύσουν περισσότερες αθλητικές δραστηριότητες από νεαρή ηλικία».
Η μελέτη και η μέθοδος εφαρμογής
Η μελέτη, υπό την επίβλεψη του Mohammed Alharbi, περιλάμβανε 27 συμμετέχοντες ηλικίας 10 έως 16 ετών με διάγνωση δυσπραξίας. Τα παιδιά έπαιξαν το παιχνίδι Beatsaber στο σπίτι για 30 λεπτά την ημέρα, επτά ημέρες την εβδομάδα. Το παιχνίδι απαιτεί επαναλαμβανόμενες, στοχευμένες κινήσεις που ενισχύουν τον συντονισμό και την ταχύτητα, κυρίως στο άνω μέρος του σώματος.
Συγκριτικά με όταν τα παιδιά έπαιζαν παιχνίδια σε tablet, τα αποτελέσματα έδειξαν βελτίωση της επιδεξιότητας χεριού-ματιού, του συντονισμού και της ισορροπίας. Τα ευρήματα υποδεικνύουν ότι η εμβαπτιστική VR εμπειρία μπορεί να έχει πραγματικό αντίκτυπο στις κινητικές δεξιότητες και στην καθημερινή λειτουργικότητα των συμμετεχόντων.
Η δυσπραξία και οι προκλήσεις της καθημερινότητας
Η δυσπραξία είναι μια νευροαναπτυξιακή πάθηση που επηρεάζει περίπου δύο παιδιά σε κάθε τάξη 30 μαθητών στο Ηνωμένο Βασίλειο. Τα άτομα με δυσπραξία συχνά δυσκολεύονται σε δραστηριότητες που απαιτούν λεπτό ή αδρό κινητικό έλεγχο, όπως το περπάτημα, το τρέξιμο, το άλμα, η χρήση ψαλιδιού ή το γράψιμο με το χέρι. Οι δυσκολίες αυτές μπορούν να επηρεάσουν την αυτοπεποίθηση, τη συμμετοχή σε παιχνίδια και αθλητικές δραστηριότητες, αλλά και τη συνολική ποιότητα ζωής.
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα συμμετέχοντα είναι ο Φράνκι, δεκαεξάχρονος από το Ντέβον, ο οποίος διαγνώστηκε με δυσπραξία σε ηλικία οκτώ ετών. Λαμβάνει υποστήριξη στο σχολείο, όπως η χρήση φορητού υπολογιστή αντί για χειρόγραφο γράψιμο, για να αντιμετωπίσει τις δυσκολίες του.
Ο Φράνκι περιέγραψε την εμπειρία του με τα παιχνίδια VR: «Θυμάμαι στο λύκειο ότι δυσκολευόμουν σε καθημερινές δραστηριότητες, όπως να περιμένω στην ουρά για το μεσημεριανό, επειδή έπεφτα πάνω σε ανθρώπους. Τα παιχνίδια ήταν διασκεδαστικά και παρατήρησα ότι γινόμουν πιο γρήγορος με τις ασκήσεις δεξιοτεχνίας των χεριών. Η ισορροπία μου και ο συντονισμός χεριού-ματιού βελτιώθηκαν επίσης. Η δυσπραξία δεν είναι κάτι για το οποίο μιλάνε οι άνθρωποι, αλλά ελπίζω ότι αυτή η έρευνα θα το αλλάξει».
Πλεονεκτήματα της εικονικής πραγματικότητας
Η VR προσφέρει ένα περιβάλλον όπου τα παιδιά μπορούν να εξασκηθούν με ασφάλεια και επαναληπτικά, χωρίς τον κοινωνικό ή σωματικό φόβο που μπορεί να συνοδεύει την καθημερινή ζωή. Το Beatsaber και άλλα παιχνίδια VR συνδυάζουν τη διασκέδαση με στόχευση κινητικών δεξιοτήτων, ενισχύοντας την αφοσίωση και την κινητοποίηση των παιδιών να συμμετάσχουν σε συνεχή πρακτική.
Η μελέτη αυτή δείχνει ότι η εμβαπτιστική εικονική πραγματικότητα μπορεί να αποτελέσει ένα καινοτόμο εργαλείο αποκατάστασης για νεαρούς με δυσπραξία, ενισχύοντας τις κινητικές δεξιότητες, τη φυσική λειτουργικότητα και την αυτοπεποίθηση.

Η έρευνα του Πανεπιστημίου του Έξετερ ανοίγει νέες προοπτικές για την υποστήριξη παιδιών με δυσπραξία μέσω τεχνολογίας VR. Οι ερευνητές σκοπεύουν να διερευνήσουν κατά πόσο η εικονική πραγματικότητα μπορεί να βοηθήσει τα παιδιά να συμμετέχουν σε ευρύτερο φάσμα αθλητικών και κοινωνικών δραστηριοτήτων, ενισχύοντας τόσο τις κινητικές δεξιότητες όσο και την ποιότητα ζωής τους.
Η εργασία δημοσιεύεται στο JMIR με τίτλο «Immersive Virtual Reality at Home to Improve Motor Performance in Children and Adolescents with Developmental Coordination Disorder: A Cross-Over Study» και παρέχει τα πρώτα στοιχεία ότι η VR μπορεί να γίνει ένα αποτελεσματικό, προσιτό εργαλείο αποκατάστασης για νέους με δυσπραξία.

