Η γρίπη φαίνεται να έχει ήδη περάσει την κορύφωσή της, η οποία καταγράφηκε τις πρώτες εβδομάδες του Ιανουαρίου, με τα επιδημιολογικά δεδομένα να δείχνουν σταδιακή ύφεση. Ωστόσο, παραμένει το ενδεχόμενο μιας νέας έξαρσης μέσα στον Φεβρουάριο. Μιλώντας στο Healthweb και στην εκπομπή Opinion Health με την  Νικόλετα Ντάμπου , ο καθηγητής Υγιεινής και Επιδημιολογίας της Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ, Γκίκας Μαγιορκίνης , ανέλυσε την εικόνα των αναπνευστικών λοιμώξεων αυτή την περίοδο, έδωσε σαφείς οδηγίες πρόληψης προς τους πολίτες και αναφέρθηκε και σε «εξωτικούς» ιούς που κατά καιρούς απασχολούν τη διεθνή κοινότητα.

Η επιδημιολογική εικόνα του Ιανουαρίου

Ο Ιανουάριος αποτελεί παραδοσιακά τον μήνα με τη μεγαλύτερη κυκλοφορία αναπνευστικών λοιμώξεων. Όπως εξήγησε ο κ. Μαγιορκίνης, η φετινή περίοδος χαρακτηρίζεται από ταυτόχρονη κυκλοφορία πολλών διαφορετικών ιών, γεγονός που δημιουργεί μια σύνθετη και συχνά συγκεχυμένη εικόνα για τους πολίτες.

Κυρίαρχος ιός στην κοινότητα παραμένει η γρίπη και ειδικότερα η γρίπη τύπου Α. Το συγκεκριμένο στέλεχος εξαπλώθηκε με μεγάλη ταχύτητα, οδηγώντας σε πρόωρη έξαρση της γρίπης σε σύγκριση με προηγούμενες χρονιές. Η κορύφωση της νόσου καταγράφηκε ήδη μέσα στις πρώτες δύο εβδομάδες του Ιανουαρίου.

Σύμφωνα με τα διαθέσιμα δεδομένα, η εικόνα πλέον βαδίζει προς σταδιακή ύφεση. Ωστόσο, ο καθηγητής επεσήμανε ότι δεν μπορεί να αποκλειστεί το ενδεχόμενο μιας δεύτερης, μικρότερης έξαρσης μέσα στον Φεβρουάριο, με μέτρια πιθανότητα.

Ποιοι ιοί κυκλοφορούν παράλληλα στην κοινότητα

Πέρα από τη γρίπη, στην κοινότητα κυκλοφορούν και άλλοι αναπνευστικοί ιοί, οι οποίοι δεν επιτηρούνται τόσο στενά. Μεταξύ αυτών είναι ο RSV, οι ρινοϊοί και οι αδενοϊοί.

Όπως σημείωσε ο κ. Μαγιορκίνης, πολλοί πολίτες εμφανίζουν συμπτώματα, όπως συνάχι και βήχα, κάνουν διαγνωστικά τεστ για γρίπη ή κορονοϊό και λαμβάνουν αρνητικό αποτέλεσμα. Στις περισσότερες περιπτώσεις, τα συμπτώματα αυτά οφείλονται σε άλλους ιούς που προκαλούν ήπιες αναπνευστικές λοιμώξεις.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στον RSV, έναν ιό που αφορά κυρίως δύο ευάλωτες ομάδες: τα νεογνά και τους πολύ ηλικιωμένους, άνω των 70 ετών. Για τον γενικό πληθυσμό, ο RSV συνήθως προκαλεί ήπια συμπτώματα, αντίστοιχα με εκείνα ενός κοινού κρυολογήματος.

RSV και προστασία των ευάλωτων ομάδων

Ο καθηγητής υπογράμμισε τη σημασία της πρόληψης απέναντι στον RSV, ειδικά για τα νεογνά. Όπως εξήγησε, ο εμβολιασμός των εγκύων επιτρέπει τη μεταφορά προστατευτικών αντισωμάτων στο βρέφος. Σε περιπτώσεις όπου αυτό δεν έχει συμβεί, υπάρχει η δυνατότητα χορήγησης μονοκλωνικού αντισώματος στο νεογνό, ώστε να περιοριστεί ο κίνδυνος σοβαρής νόσησης.

Για τους ηλικιωμένους, ιδιαίτερα όσους έχουν υποκείμενα νοσήματα, ο RSV μπορεί να προκαλέσει επιπλοκές και απαιτείται αυξημένη προσοχή σε περίπτωση εμφάνισης συμπτωμάτων.

Εισαγωγές στα νοσοκομεία και πίεση στο σύστημα υγείας

Αναφερόμενος στις νοσηλείες, ο κ. Μαγιορκίνης σημείωσε ότι η γρίπη ήταν και φέτος ο βασικός παράγοντας που οδήγησε σε αυξημένες εισαγωγές στα νοσοκομεία, ακόμη και σε μονάδες εντατικής θεραπείας.

Παρά την αυξημένη πίεση, επεσήμανε ότι το σύστημα υγείας είναι πλέον καλύτερα προετοιμασμένο σε σχέση με την περίοδο της πανδημίας COVID-19. Υπάρχουν περισσότερες διαθέσιμες κλίνες και μεγαλύτερη εμπειρία από το ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό, γεγονός που επιτρέπει καλύτερη διαχείριση των περιστατικών.

Τα «καμπανάκια» που δεν πρέπει να αγνοούνται

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στα συμπτώματα που απαιτούν άμεση ιατρική αξιολόγηση. Σύμφωνα με τον καθηγητή, υπάρχουν τρία βασικά σημάδια που πρέπει να κινητοποιήσουν τον πολίτη:

• Ληθαργικότητα, που μπορεί να υποδηλώνει προσβολή του κεντρικού νευρικού συστήματος
• Δύσπνοια ή αίσθημα έλλειψης αέρα
• Υψηλός πυρετός άνω των 39°C, ο οποίος δεν υποχωρεί

Σε αυτές τις περιπτώσεις, είναι απαραίτητη η άμεση επικοινωνία με γιατρό ή η προσέλευση στο νοσοκομείο, καθώς μπορεί να υποκρύπτεται σοβαρότερη επιπλοκή ή βακτηριακή λοίμωξη.

Οι οδηγίες πρόληψης που έδωσε ο καθηγητής Γκίκας Μαγιορκίνης

Παρά το γεγονός ότι η γρίπη φαίνεται να βαδίζει σε ύφεση, ο κ. Μαγιορκίνης τόνισε ότι η πρόληψη παραμένει καθοριστικής σημασίας, ιδιαίτερα για τις ευπαθείς ομάδες.

Όπως ανέφερε:

• • Άτομα άνω των 60 ετών και όσοι έχουν υποκείμενα νοσήματα θα πρέπει, με την εμφάνιση συμπτωμάτων, να κάνουν άμεσα τεστ για γρίπη.
  • Σε περίπτωση θετικού αποτελέσματος, η αντιγριπική αγωγή πρέπει να ξεκινά εντός των πρώτων 48 ωρών, καθώς μετά το διάστημα αυτό η αποτελεσματικότητά της μειώνεται σημαντικά.
  • Όσοι εμφανίζουν συμπτώματα και δεν μπορούν να παραμείνουν στο σπίτι, καλό είναι να φορούν μάσκα, ώστε να προστατεύουν τους γύρω τους από τη μετάδοση των ιών.
  • Ιδιαίτερη σημασία έχει ο έλεγχος του εμβολιαστικού ιστορικού, τόσο για τη γρίπη όσο και για τον πνευμονιόκοκκο, ειδικά στους ηλικιωμένους.
  • Η καλή φυσική κατάσταση, η ισορροπημένη διατροφή και η σωματική άσκηση συμβάλλουν στη μείωση των παραγόντων κινδύνου και στη συνολική ανθεκτικότητα του οργανισμού.

Τι ανέφερε για τον ιό Νίπα

Κατά τη διάρκεια της συζήτησης, ο καθηγητής Υγιεινής και Επιδημιολογίας της Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ, Γκίκας Μαγιορκίνης, αναφέρθηκε και σε ιούς που κατά καιρούς απασχολούν τη διεθνή επιστημονική κοινότητα, όπως ο ιός Νίπα, ο οποίος πρόσφατα επανήλθε στην επικαιρότητα με την καταγραφή μεμονωμένων κρουσμάτων στην Ινδία.

Όπως εξήγησε, πρόκειται για έναν ιό με ιδιαίτερα υψηλή θνητότητα, καθώς μεγάλο ποσοστό των καταγεγραμμένων κρουσμάτων έχει καταλήξει. Ωστόσο, τόνισε ότι δεν φαίνεται αυτή τη στιγμή να υπάρχει δυναμική μετάδοσης εκτός των περιοχών όπου εμφανίζεται, γεγονός που δεν δημιουργεί λόγο ανησυχίας για τον ελληνικό πληθυσμό.

Ο ιός Νίπα μεταδίδεται συνήθως από τις νυχτερίδες στον άνθρωπο, κυρίως μέσω μολυσμένων τροφίμων, όπως φρούτα ή τοπικά παρασκευάσματα που δεν έχουν υποστεί επεξεργασία. Η κλινική εικόνα περιλαμβάνει πυρετό και έντονη κακουχία, ενώ χαρακτηριστικό στοιχείο της νόσου είναι η εμφάνιση εγκεφαλίτιδας, με συμπτώματα από το κεντρικό νευρικό σύστημα, όπως ληθαργικότητα, υπνηλία και σπασμούς.

Ο καθηγητής υπογράμμισε ότι δεν υπάρχει μέχρι σήμερα ειδική θεραπεία ή εμβόλιο για τον ιό Νίπα, επισημαίνοντας ωστόσο ότι πρόκειται για έναν «εξωτικό» ιό, χωρίς ενδείξεις ευρείας διασποράς εκτός συγκεκριμένων γεωγραφικών περιοχών.

Δείτε ολόκληρη τη συνέντευξη στο YouTube, στο κανάλι Healthweb TV, και κάντε εγγραφή (subscribe).