Πόνος στο στήθος: Πότε είναι ένας απλός μυϊκός πόνος και πότε μπορεί να κρύβει κάτι πιο σοβαρό;

Ο πόνος στο στήθος είναι ένα από τα συμπτώματα που προκαλούν τη μεγαλύτερη ανησυχία. Για πολλούς ανθρώπους, η πρώτη σκέψη είναι το έμφραγμα. Ωστόσο, η πραγματικότητα είναι ότι δεν σχετίζεται κάθε πόνος στο στήθος με την καρδιά. Μπορεί να προέρχεται από τους μύες, τα πλευρά, τους πνεύμονες, το πεπτικό σύστημα ή ακόμη και από το έντονο άγχος. Παρόλα αυτά, είναι σημαντικό να γνωρίζουμε πότε πρόκειται για κάτι σχετικά αθώο και πότε απαιτείται άμεση ιατρική αξιολόγηση.

Ο μυϊκός πόνος στο στήθος

Ο μυϊκός πόνος είναι μία από τις συχνότερες αιτίες δυσφορίας στην περιοχή του θώρακα. Εμφανίζεται συχνά μετά από έντονη άσκηση, άρση βάρους, απότομη κίνηση ή ακόμη και μετά από επίμονο βήχα.

Τα χαρακτηριστικά του περιλαμβάνουν:

• Εντοπίζεται σε συγκεκριμένο σημείο.
• Επιδεινώνεται όταν πιέζουμε την περιοχή.
• Αυξάνεται με συγκεκριμένες κινήσεις του κορμού ή των χεριών.
• Μπορεί να χειροτερεύει κατά τη βαθιά εισπνοή ή όταν στρίβουμε το σώμα.
• Συνήθως υποχωρεί μέσα σε λίγες ημέρες με ξεκούραση και ήπια αναλγητική αγωγή, εφόσον αυτή συστήνεται από γιατρό.

Σε αρκετές περιπτώσεις μπορεί να πρόκειται για φλεγμονή των χόνδρων που ενώνουν τα πλευρά με το στέρνο (πλευροχονδρίτιδα), μια κατάσταση που προκαλεί έντονο αλλά καλοήθη πόνο.

Όταν η αιτία βρίσκεται στο στομάχι

Η γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση είναι επίσης συχνή αιτία πόνου στο στήθος. Το οξύ του στομάχου ανεβαίνει προς τον οισοφάγο, προκαλώντας αίσθημα καύσου πίσω από το στέρνο.

Ο πόνος συνήθως:

• εμφανίζεται μετά το φαγητό,
• επιδεινώνεται όταν ξαπλώνουμε,
• συνοδεύεται από ξινή γεύση στο στόμα ή ρεψίματα,
• βελτιώνεται με αντιόξινα φάρμακα.

Παρότι δεν σχετίζεται με την καρδιά, ορισμένες φορές μοιάζει αρκετά με καρδιακό πόνο και μπορεί να προκαλέσει σύγχυση.

Ο πόνος που σχετίζεται με την καρδιά

Ο καρδιακός πόνος έχει διαφορετικά χαρακτηριστικά και δεν πρέπει ποτέ να αγνοείται.

Περιγράφεται συνήθως ως:

• πίεση,
• βάρος,
• σφίξιμο,
• κάψιμο ή έντονη δυσφορία στο κέντρο του θώρακα.

Μπορεί να αντανακλά:

• στον αριστερό ώμο,
• στο χέρι,
• στην πλάτη,
• στον λαιμό,
• στην κάτω γνάθο.

Συχνά συνοδεύεται από:

• δύσπνοια,
• κρύο ιδρώτα,
• ναυτία ή εμετό,
• έντονη αδυναμία,
• ζάλη ή λιποθυμική τάση.

Ο πόνος μπορεί να εμφανιστεί κατά τη σωματική προσπάθεια ή ακόμη και σε κατάσταση ηρεμίας, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου.

Αξίζει να σημειωθεί ότι στις γυναίκες, στους ηλικιωμένους και στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τα συμπτώματα μπορεί να είναι λιγότερο χαρακτηριστικά. Αντί για έντονο πόνο, μπορεί να υπάρχει μόνο δύσπνοια, έντονη κόπωση, δυσπεψία ή αίσθημα πίεσης στο στήθος.

Άλλες σοβαρές αιτίες πόνου στο στήθος

Εκτός από τις καρδιακές παθήσεις, υπάρχουν και άλλες επείγουσες καταστάσεις που προκαλούν πόνο στο στήθος.

Η πνευμονική εμβολή μπορεί να εμφανιστεί ξαφνικά και να συνοδεύεται από δύσπνοια, ταχυκαρδία και πόνο που επιδεινώνεται με την αναπνοή.

Ο πνευμοθώρακας προκαλεί αιφνίδιο, οξύ πόνο και δυσκολία στην αναπνοή λόγω σύμπτωσης του πνεύμονα.

Η διαχωριστική ανευρυσματική νόσος της αορτής προκαλεί εξαιρετικά έντονο, «σχιστικό» πόνο που μπορεί να επεκτείνεται προς την πλάτη και απαιτεί άμεση αντιμετώπιση.

Μπορεί το άγχος να προκαλέσει πόνο;

Ναι. Οι κρίσεις πανικού και το έντονο στρες μπορούν να προκαλέσουν πόνο ή σφίξιμο στο στήθος, μαζί με αίσθημα παλμών, γρήγορη αναπνοή, τρέμουλο και φόβο.

Παρότι η αιτία δεν είναι οργανική, τα συμπτώματα μοιάζουν πολύ με εκείνα μιας καρδιακής προσβολής. Για αυτόν τον λόγο, ειδικά όταν το επεισόδιο εμφανίζεται για πρώτη φορά, είναι απαραίτητη η ιατρική αξιολόγηση ώστε να αποκλειστεί κάποιο σοβαρό πρόβλημα.

Πότε πρέπει να αναζητήσετε άμεσα βοήθεια;

Καλέστε αμέσως το 166 ή το 112 ή μεταβείτε στο πλησιέστερο Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών εάν ο πόνος:

• διαρκεί περισσότερο από λίγα λεπτά,
• είναι έντονος ή επιδεινώνεται,
• συνοδεύεται από δύσπνοια,
• επεκτείνεται στο χέρι, στον ώμο, στον λαιμό ή στη γνάθο,
• συνοδεύεται από ιδρώτα, ναυτία ή λιποθυμία,
• εμφανίζεται μετά από έντονη σωματική προσπάθεια ή χωρίς προφανή λόγο.

Η έγκαιρη αντιμετώπιση μπορεί να αποδειχθεί σωτήρια, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για καρδιακό επεισόδιο.

Η σημασία της σωστής διάγνωσης

Ο πόνος στο στήθος δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ούτε με πανικό ούτε με αδιαφορία. Αν και στις περισσότερες περιπτώσεις οφείλεται σε μυοσκελετικά προβλήματα, γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση ή άγχος, ένα μικρό αλλά σημαντικό ποσοστό σχετίζεται με σοβαρές παθήσεις της καρδιάς ή των πνευμόνων.

Η αξιολόγηση από γιατρό, το ηλεκτροκαρδιογράφημα, οι αιματολογικές εξετάσεις και, όταν χρειάζεται, οι απεικονιστικές εξετάσεις μπορούν να εντοπίσουν την πραγματική αιτία και να καθοδηγήσουν την κατάλληλη θεραπεία. Όταν ο πόνος είναι νέος, έντονος ή συνοδεύεται από ανησυχητικά συμπτώματα, η άμεση αναζήτηση ιατρικής βοήθειας είναι πάντοτε η ασφαλέστερη επιλογή.