Μετά από περισσότερες από τρεις δεκαετίες συνεχούς αύξησης, τα ποσοστά θνησιμότητας από καρκίνο του πνεύμονα στις γυναίκες που ζουν στην Ευρώπη φαίνεται ότι σταδιακά καταλήγουν σε μια σταθεροποιημένη τάση για το έτος 2026. Αυτή η εξέλιξη σηματοδοτεί μια σημαντική αλλαγή σε μια μακρά ιστορία όπου ο καρκίνος του πνεύμονα αποτελούσε όχι μόνο μια από τις κύριες αιτίες θανάτου από καρκίνο αλλά και έναν ολοένα αυξανόμενο φόβο ειδικά για το γυναικείο φύλο.

Για περισσότερα από 25 χρόνια, τα ποσοστά θνησιμότητας είχαν αυξηθεί σταθερά, με τις γυναίκες σε πολλές χώρες της Ευρώπης να καταγράφουν υψηλότερα επίπεδα θανάτων από τη νόσο σε σχέση με προηγούμενες δεκαετίες. Ωστόσο, πρόσφατες προβλέψεις για το 2026 δείχνουν ότι αυτή η ανοδική τάση έχει πλέον επιβραδυνθεί σημαντικά και αναμένεται να σταθεροποιηθεί, σε πολλές περιοχές — κάτι που οι ειδικοί το χαρακτηρίζουν ως σημαντικό βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση στη μάχη κατά της νόσου.
Αξίζει να σημειωθεί ότι αυτή η σταθεροποίηση δεν είναι ομοιόμορφη σε όλες τις χώρες της ΕΕ. Ενώ σε πολλές περιοχές η θνησιμότητα των γυναικών από καρκίνο του πνεύμονα φαίνεται να «επιπέδωσε» ή ακόμη και να μειώνεται ελαφρά, υπάρχουν εξαιρέσεις όπου τα ποσοστά παραμένουν αυξημένα. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η Ισπανία, όπου οι θάνατοι από αυτή την αιτία αναμένεται να συνεχίσουν να αυξάνονται, αν και η αύξηση είναι μικρότερη σε σχέση με το παρελθόν. Αυτές οι διαφορές ανά χώρα υπογραμμίζουν τη σημασία των τοπικών πολιτικών υγείας και των δράσεων πρόληψης που εφαρμόζονται σε κάθε κράτος.
Ένας από τους βασικούς παράγοντες που επηρεάζουν αυτές τις τάσεις είναι η χρήση καπνού. Για πολλές δεκαετίες, τα ποσοστά καπνίσματος στις γυναίκες αυξήθηκαν σημαντικά, κυρίως λόγω αλλαγών στην κοινωνική συμπεριφορά και στη διαθεσιμότητα προϊόντων καπνού. Σε πολλές χώρες, οι γυναίκες άρχισαν να καπνίζουν σε μεγαλύτερο βαθμό πολύ αργότερα από τους άνδρες, αλλά επίσης άργησαν περισσότερο να σταματήσουν. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα μια καθυστερημένη κορύφωση των θανάτων από καρκίνο του πνεύμονα σε σύγκριση με τα αντίστοιχα ποσοστά στους άνδρες.
Τα στοιχεία δείχνουν ότι η επιτυχής μείωση των ποσοστών καπνίσματος — μέσα από αποτελεσματικές πολιτικές δημόσιας υγείας όπως αυξημένες φορολογίες σε προϊόντα καπνού, απαγορεύσεις διαφήμισης, εκστρατείες ευαισθητοποίησης και υποστήριξη διακοπής του καπνίσματος — έχει αρχίσει να αποδίδει καρπούς. Σε πολλές χώρες της Ευρώπης, οι νέες γενιές γυναικών καπνίζουν πολύ λιγότερο από ό,τι οι προηγούμενες, γεγονός που έχει θετική επίδραση στη συνολική τάση των θανάτων από καρκίνο του πνεύμονα.
Ένα άλλο σημαντικό στοιχείο είναι ο ρόλος της παρακολούθησης και της έγκαιρης διάγνωσης. Τα προγράμματα προσυμπτωματικού ελέγχου και οι βελτιώσεις στην ιατρική τεχνολογία έχουν οδηγήσει σε πιο έγκαιρες και ακριβείς διαγνώσεις, επιτρέποντας στους γιατρούς να ξεκινούν θεραπείες νωρίτερα, όταν η νόσος είναι ακόμη περισσότερο θεραπεύσιμη. Η πρόσβαση σε πιο αποτελεσματικές θεραπείες, συμπεριλαμβανομένων των στοχευμένων θεραπειών και της ανοσοθεραπείας, έχει επίσης βελτιώσει τα ποσοστά επιβίωσης σε πολλές περιπτώσεις.
Ωστόσο, παρά την πρόοδο αυτή, ο καρκίνος του πνεύμονα παραμένει η κύρια αιτία θανάτου από καρκίνο για τις γυναίκες στην Ευρώπη, όπως και για τους άνδρες. Αυτό δείχνει ότι, παρόλο που υπάρχει σταθεροποίηση, η μάχη κατά της νόσου δεν έχει τελειώσει — ειδικά αν λάβουμε υπόψη τη γήρανση του πληθυσμού και τα διαφορετικά μοτίβα κινδύνου στις διάφορες ηλικιακές ομάδες: οι θάνατοι μεταξύ των ηλικιωμένων γυναικών συνεχίζουν να αυξάνονται, πιθανώς λόγω μακροχρόνιας έκθεσης σε παράγοντες κινδύνου όπως ο καπνός.

Η πρόκληση για τις ευρωπαϊκές χώρες είναι τώρα να ενισχύσουν τις προσπάθειες πρόληψης, εκπαίδευσης και έγκαιρης διάγνωσης, εντοπίζοντας τις πληθυσμιακές ομάδες που εξακολουθούν να διατρέχουν υψηλό κίνδυνο και διασφαλίζοντας ότι οι πολιτικές υγείας προσαρμόζονται στις ανάγκες τους. Με συνεχή έμφαση στη μείωση του καπνίσματος, στη βελτίωση της πρόσβασης σε προγράμματα ελέγχου και στην υποστήριξη καινοτόμων θεραπειών, υπάρχει ελπίδα ότι τα ποσοστά θνησιμότητας θα συνεχίσουν να μειώνονται ή τουλάχιστον να παραμένουν κάτω από τα υψηλά επίπεδα του παρελθόντος.
Συνολικά, η σταθεροποίηση των ποσοστών θνησιμότητας από καρκίνο του πνεύμονα στις γυναίκες στην Ευρώπη αποτελεί μια ενθαρρυντική εξέλιξη που αντανακλά δεκαετίες δημόσιας υγείας και αλλαγών συμπεριφοράς, αλλά παράλληλα υπενθυμίζει ότι η πρόληψη και η καινοτομία πρέπει να συνεχιστούν ώστε να επιτευχθεί περαιτέρω πρόοδος.

