Σε νέα φάση έντασης εισέρχονται οι διατλαντικές σχέσεις, καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση εξετάζει την ενεργοποίηση ενός εκτεταμένου πακέτου εμπορικών αντιμέτρων, συνολικής αξίας 93 δισ. ευρώ, ως απάντηση στις απειλές του Ντόναλντ Τραμπ για επιβολή νέων δασμών σε ευρωπαϊκά προϊόντα.
Σύμφωνα με ευρωπαϊκές πηγές, οι Βρυξέλλες θεωρούν ότι οι κινήσεις της Ουάσινγκτον ξεπερνούν τα όρια μιας τυπικής εμπορικής διαπραγμάτευσης και συνιστούν άσκηση οικονομικής πίεσης με γεωπολιτικό υπόβαθρο.
Το ευρωπαϊκό «όπλο» στο τραπέζι
Το σχέδιο που συζητείται περιλαμβάνει δασμούς και περιορισμούς σε αμερικανικά προϊόντα υψηλής αξίας, αλλά και σε υπηρεσίες, με στόχο να δημιουργηθεί πραγματικό κόστος για τις ΗΠΑ σε περίπτωση κλιμάκωσης. Κομβικό ρόλο σε αυτή τη στρατηγική παίζει ο μηχανισμός Anti-Coercion Instrument, ο οποίος επιτρέπει στην ΕΕ να απαντά συντονισμένα σε περιπτώσεις οικονομικού εκβιασμού.
Ευρωπαίοι αξιωματούχοι τονίζουν ότι το εργαλείο αυτό δεν σχεδιάστηκε για συχνή χρήση, αλλά για ακραίες περιπτώσεις, όταν απειλείται η πολιτική και οικονομική αυτονομία της Ένωσης.
Γιατί ανεβαίνει η ένταση
Η νέα αντιπαράθεση δεν περιορίζεται στο εμπόριο. Πηγές με γνώση των διαβουλεύσεων επισημαίνουν ότι συνδέεται με ευρύτερες γεωπολιτικές διαφωνίες, από την ενέργεια έως τη στρατηγική παρουσία στην Αρκτική. Η απειλή δασμών λειτουργεί, σύμφωνα με την ευρωπαϊκή πλευρά, ως μοχλός πίεσης και όχι απλώς ως οικονομικό μέτρο.
Οι επιπτώσεις για αγορές και καταναλωτές
Αν η σύγκρουση οδηγηθεί σε πλήρη κλιμάκωση, αναλυτές προειδοποιούν για:
- αυξήσεις τιμών σε εισαγόμενα προϊόντα,
- αναταράξεις στις χρηματαγορές,
- επιβράδυνση του διεθνούς εμπορίου,
- νέες πιέσεις στις ήδη εύθραυστες αλυσίδες εφοδιασμού.
Ιδιαίτερη ανησυχία υπάρχει για κλάδους υψηλής τεχνολογίας, βιομηχανικά αγαθά και αγροτικά προϊόντα.
Κρίσιμες αποφάσεις τις επόμενες ημέρες
Οι υπουργοί Εμπορίου της ΕΕ αναμένεται να εξετάσουν τις τελικές επιλογές τους μέσα στις επόμενες ημέρες. Παρότι η Ευρώπη δηλώνει ότι προτιμά τη διαπραγμάτευση, ξεκαθαρίζει ότι είναι έτοιμη να απαντήσει δυναμικά αν οι απειλές μετατραπούν σε πράξη.
Το διακύβευμα, όπως σημειώνουν διπλωματικές πηγές, δεν αφορά μόνο δασμούς και αριθμούς, αλλά τη συνολική ισορροπία ισχύος στη Δύση και το μέλλον των σχέσεων Ευρώπης–Ηνωμένων Πολιτειών.

