Στη σύγχρονη κοινωνία, όπου η σεξουαλική ζωή των νέων εξελίσσεται ταχύτερα από ό,τι η ενημέρωσή τους, η χρήση προφυλακτικού παραμένει ένα από τα πιο σημαντικά εργαλεία προστασίας της υγείας. Παρά τη διαθεσιμότητα πληροφορίας μέσω ίντερνετ και social media, πολλοί νέοι παραμελούν την πρόληψη, υποτιμώντας τους κινδύνους των σεξουαλικώς μεταδιδόμενων νοσημάτων (ΣΜΝ) και της ανεπιθύμητης εγκυμοσύνης. Το προφυλακτικό, ένα απλό, μικρό εργαλείο, μπορεί να κάνει τη διαφορά μεταξύ υγείας και προβλήματος, ασφάλειας και κινδύνου.

Η στατιστική μιλά ξεκάθαρα. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) αναφέρει ότι τα προφυλακτικά μειώνουν σημαντικά τον κίνδυνο μετάδοσης ΣΜΝ, όπως ο HIV, η γονόρροια, η χλαμύδια και ο HPV. Επιπλέον, είναι ο μόνος μέσος προστασίας που προφυλάσσει ταυτόχρονα από ανεπιθύμητη εγκυμοσύνη και λοιμώξεις, καθιστώντας τον καθημερινό του ρόλο καθοριστικό για τη σωματική και ψυχική υγεία των νέων.
Ωστόσο, η χρήση προφυλακτικού εξακολουθεί να συναντά εμπόδια. Κοινωνικοί μύθοι, ντροπή, έλλειψη εμπειρίας ή ελλιπής ενημέρωση συχνά οδηγούν τους νέους να παραμελούν την πρόληψη. Σε έρευνα του Εθνικού Κέντρου Έρευνας για τη Νεολαία, ένα σημαντικό ποσοστό εφήβων παραδέχτηκε ότι δεν χρησιμοποιεί πάντα προφυλακτικό, είτε λόγω ντροπής είτε λόγω της πεποίθησης ότι «δεν πρόκειται να συμβεί σε μένα». Η πραγματικότητα όμως δείχνει ότι η παραμικρή αμέλεια μπορεί να έχει σοβαρές συνέπειες για την υγεία και τη ζωή ενός νέου.
Η πρόληψη δεν είναι μόνο ατομική ευθύνη. Ο ρόλος της εκπαίδευσης, της οικογένειας και της κοινωνίας είναι κρίσιμος. Προγράμματα σε σχολεία που συνδυάζουν σεξουαλική διαπαιδαγώγηση με πρακτικές συμβουλές για τη χρήση προφυλακτικού έχουν δείξει θετικά αποτελέσματα στη μείωση των ΣΜΝ και των ανεπιθύμητων εγκυμοσυνών. Παράλληλα, η διάθεση προφυλακτικών σε κλινικές και η δωρεάν ενημέρωση σε νέους ενισχύουν την πρόσβαση και μειώνουν τη ντροπή.
Η σωστή χρήση είναι εξίσου σημαντική. Το προφυλακτικό πρέπει να τοποθετείται πριν την επαφή και να αφαιρείται με προσοχή για να αποφευχθεί η διαρροή σπερματικού υγρού. Η χρήση λιπαντικού με βάση το νερό μειώνει τον κίνδυνο ρήξης, ενώ η αποφυγή χρήσης του μετά την ημερομηνία λήξης εξασφαλίζει την αποτελεσματικότητα. Η ενημέρωση γύρω από αυτά τα απλά βήματα είναι κρίσιμη, καθώς κάθε λάθος μπορεί να μειώσει την προστασία που προσφέρει.
Η σημασία του προφυλακτικού ξεπερνά την ατομική υγεία. Συμβάλλει στην ψυχική ηρεμία και την εμπιστοσύνη στις σχέσεις. Οι νέοι που χρησιμοποιούν προφυλακτικό συχνά νιώθουν μεγαλύτερη ασφάλεια, μειωμένο άγχος και μεγαλύτερη ελευθερία στην έκφραση της σεξουαλικότητας τους, χωρίς φόβο για ανεπιθύμητες συνέπειες.

Το προφυλακτικό είναι μικρό, απλό και φαινομενικά «ασήμαντο», αλλά η αξία του στην προστασία της υγείας είναι τεράστια. Σε έναν κόσμο όπου η ενημέρωση υπάρχει, αλλά οι κίνδυνοι παραμένουν, η συνειδητή χρήση του αποτελεί πράξη υπευθυνότητας, αυτοφροντίδας και σεβασμού προς τον εαυτό μας και τους άλλους. Οι νέοι σήμερα καλούνται να κατανοήσουν ότι ένα μικρό μέτρο μπορεί να κάνει τη διαφορά – για τη ζωή, την υγεία και την ψυχική τους ηρεμία.

