Η αλλεργία στα θαλασσινά είναι μία από τις πιο συχνές και ταυτόχρονα πιο σοβαρές τροφικές αλλεργίες. Μπορεί να εμφανιστεί ξαφνικά, ακόμη και σε άτομα που κατανάλωναν θαλασσινά για χρόνια χωρίς κανένα πρόβλημα. Επειδή ορισμένες αντιδράσεις μπορεί να είναι επικίνδυνες, είναι σημαντικό να γνωρίζετε ποια σημάδια δεν πρέπει να αγνοήσετε.
Τι περιλαμβάνει ο όρος «θαλασσινά»
Τα θαλασσινά χωρίζονται σε δύο βασικές κατηγορίες: τα οστρακοειδή, όπως γαρίδες, καβούρια και αστακός, και τα μαλάκια, όπως μύδια, στρείδια, καλαμάρια και χταπόδι. Η αλλεργία εμφανίζεται συχνότερα στα οστρακοειδή, λόγω συγκεκριμένων πρωτεϊνών που ενεργοποιούν το ανοσοποιητικό σύστημα. Ωστόσο, δεν αποκλείεται κάποιος να αντιδρά και στις δύο κατηγορίες.
Είναι σημαντικό να γνωρίζετε ότι ακόμη και μικρή ποσότητα μπορεί να προκαλέσει αντίδραση, ιδιαίτερα σε άτομα με επιβεβαιωμένη αλλεργία.
Ποια είναι τα πρώτα συμπτώματα
Τα συμπτώματα της αλλεργίας εμφανίζονται συνήθως μέσα σε λίγα λεπτά έως δύο ώρες μετά την κατανάλωση. Τα πιο συνηθισμένα πρώιμα σημάδια περιλαμβάνουν κνησμό ή μυρμήγκιασμα στο στόμα, πρήξιμο στα χείλη, στη γλώσσα ή στον λαιμό και κοκκινίλες στο δέρμα. Συχνά παρατηρείται κνίδωση, δηλαδή έντονο εξάνθημα με φαγούρα.
Παράλληλα, μπορεί να παρουσιαστούν γαστρεντερικά συμπτώματα όπως ναυτία, εμετός, κοιλιακός πόνος ή διάρροια. Αν αυτά τα συμπτώματα επαναλαμβάνονται κάθε φορά που καταναλώνετε θαλασσινά, η πιθανότητα αλλεργίας αυξάνεται σημαντικά.
Πότε η αντίδραση είναι επικίνδυνη
Σε ορισμένες περιπτώσεις, η αλλεργική αντίδραση μπορεί να εξελιχθεί σε πιο σοβαρή μορφή. Δύσπνοια, συριγμός, αίσθημα σφιξίματος στο στήθος, ζάλη ή απότομη πτώση της αρτηριακής πίεσης αποτελούν προειδοποιητικά σημάδια. Η πιο σοβαρή επιπλοκή είναι η αναφυλαξία, μια γενικευμένη και ταχεία αντίδραση που απαιτεί άμεση ιατρική βοήθεια.
Αν μετά την κατανάλωση θαλασσινών νιώσετε έντονη αδυναμία, δυσκολία στην αναπνοή ή τάση λιποθυμίας, πρέπει να αναζητήσετε επείγουσα ιατρική φροντίδα.
Αλλεργία ή δυσανεξία;
Πολλοί συγχέουν την αλλεργία με τη δυσανεξία ή την τροφική δηλητηρίαση. Η βασική διαφορά είναι ότι η αλλεργία αφορά το ανοσοποιητικό σύστημα και μπορεί να προκαλέσει συστηματικά συμπτώματα, ακόμη και με ελάχιστη ποσότητα τροφής. Αντίθετα, η δυσανεξία περιορίζεται κυρίως στο πεπτικό σύστημα και δεν προκαλεί δερματικές ή αναπνευστικές αντιδράσεις.
Επίσης, η τροφική δηλητηρίαση συνήθως επηρεάζει περισσότερα άτομα που κατανάλωσαν το ίδιο γεύμα, ενώ η αλλεργία αφορά αποκλειστικά το άτομο που έχει ευαισθησία.
Ποιοι έχουν αυξημένο κίνδυνο
Η αλλεργία στα θαλασσινά μπορεί να εμφανιστεί σε οποιαδήποτε ηλικία. Άτομα με οικογενειακό ιστορικό αλλεργιών, άσθμα ή άλλες αλλεργικές παθήσεις έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να εμφανίσουν αντίδραση. Σε σπάνιες περιπτώσεις, συμπτώματα μπορεί να προκληθούν ακόμη και από την εισπνοή ατμών κατά το μαγείρεμα.
Το γεγονός ότι μέχρι σήμερα δεν είχατε πρόβλημα δεν αποκλείει την πιθανότητα εμφάνισης αλλεργίας στο μέλλον.
Πώς γίνεται η διάγνωση
Αν υποψιάζεστε αλλεργία, η επίσκεψη σε αλλεργιολόγο είναι απαραίτητη. Ο γιατρός θα λάβει αναλυτικό ιστορικό και ενδέχεται να προχωρήσει σε δερματικά τεστ ή σε ειδικές αιματολογικές εξετάσεις που ανιχνεύουν αντισώματα. Σε ορισμένες περιπτώσεις πραγματοποιείται ελεγχόμενη δοκιμασία πρόκλησης σε ασφαλές ιατρικό περιβάλλον.
Η αυτοδιάγνωση ή ο αυθαίρετος αποκλεισμός τροφών δεν είναι σωστή πρακτική χωρίς ιατρική καθοδήγηση.
Τι πρέπει να κάνετε αν επιβεβαιωθεί
Η βασική αντιμετώπιση είναι η πλήρης αποφυγή των υπεύθυνων τροφών. Χρειάζεται προσεκτικός έλεγχος ετικετών σε συσκευασμένα προϊόντα και ιδιαίτερη προσοχή σε εστιατόρια, όπου υπάρχει κίνδυνος επιμόλυνσης. Σε περιπτώσεις σοβαρής αλλεργίας, ο γιατρός μπορεί να συστήσει τη χρήση αυτοενιέμενης αδρεναλίνης για επείγουσες καταστάσεις.
Η σωστή ενημέρωση και η έγκαιρη αναγνώριση των συμπτωμάτων μπορούν να προστατεύσουν αποτελεσματικά την υγεία σας. Αν παρατηρείτε επαναλαμβανόμενες αντιδράσεις μετά την κατανάλωση θαλασσινών, μην αγνοείτε τα σημάδια και ζητήστε ιατρική συμβουλή.

