Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται σημαντική αύξηση στη χρήση τεστοστερόνης, ιδιαίτερα μεταξύ των Σουηδών ανδρών. Η ορμόνη προβάλλεται συχνά ως «ελιξίριο αρρενωπότητας» σε διαδικτυακές πλατφόρμες, υπόσχεται μυϊκή ανάπτυξη, αυξημένη λίμπιντο και αυτοπεποίθηση. Η πραγματικότητα όμως είναι πιο σύνθετη, καθώς η περιττή χορήγηση τεστοστερόνης μπορεί να προκαλέσει σοβαρές παρενέργειες και δεν αυξάνει τις «αρρενωπές» ιδιότητες σε άνδρες με φυσιολογικά επίπεδα.
Μύθοι γύρω από την αρρενωπότητα
Η τεστοστερόνη συνδέεται παραδοσιακά με στερεοτυπικές εικόνες αρρενωπότητας: δυνατός, επιθετικός και κυρίαρχος άνδρας. Ο σουηδικός όρος testosteronstinn, που σημαίνει «τροφοδοτούμενος από τεστοστερόνη», χρησιμοποιείται για να περιγράψει υπερβολικά αρρενωπές καταστάσεις, από μουσική μέχρι διεθνή πολιτική. Παράλληλα, άνδρες με επιρροή, όπως ο Ντόναλντ Τραμπ και ο Άντριου Τέιτ, έχουν αναφερθεί στα υποτιθέμενα υψηλά επίπεδα τεστοστερόνης τους, ενισχύοντας την ιδέα ότι η ορμόνη καθορίζει την προσωπικότητα και τη δύναμη.
Τι λένε οι επιστήμονες
Ο Stefan Arver, αναπληρωτής καθηγητής ενδοκρινολογίας στο Karolinska Institutet, τονίζει ότι η τεστοστερόνη είναι σημαντική για όσους έχουν πραγματική ανεπάρκεια, αλλά η πλειονότητα των ανδρών διαθέτει φυσιολογικά επίπεδα. Η περιττή θεραπεία δεν προσφέρει οφέλη και μπορεί να προκαλέσει επιπλοκές. Η αύξηση της συνταγογράφησης τα τελευταία χρόνια πιθανότατα αφορά άτομα που δεν έχουν πραγματική ανάγκη, τα οποία επηρεάζονται από διαφημίσεις ή διαδικτυακές πληροφορίες.
Πώς λειτουργεί η τεστοστερόνη στον οργανισμό
Η τεστοστερόνη παίζει πολλαπλούς ρόλους στον οργανισμό. Συμβάλλει στην ανάπτυξη των ανδρικών χαρακτηριστικών, στη μυϊκή μάζα, στα οστά, στον συνδετικό ιστό και στην παραγωγή ερυθρών αιμοσφαιρίων. Επίσης, επηρεάζει την τριχοφυΐα και τη διάθεση, αυξάνοντας την αίσθηση ευεξίας και μειώνοντας τον κίνδυνο ήπιας κατάθλιψης. Ωστόσο, η ορμόνη μπορεί να επηρεάσει αρνητικά το σώμα όταν χορηγείται περιττά, προκαλώντας υπερπαραγωγή ερυθρών αιμοσφαιρίων και αυξημένο κίνδυνο θρόμβων.
Κίνδυνοι περιττής θεραπείας
Όταν η τεστοστερόνη προστίθεται εξωτερικά, το σώμα σταματά προσωρινά τη δική του παραγωγή. Οι όρχεις συρρικνώνονται και η προσπάθεια αύξησης της δόσης μπορεί να οδηγήσει σε επιπλοκές όπως πονοκέφαλοι, κνησμός, αυξημένη πίεση στο αίμα και επιβάρυνση της καρδιάς. Η θεραπεία δεν είναι ακίνδυνη και η λανθασμένη χρήση μπορεί να έχει μακροχρόνιες συνέπειες για την υγεία.
Η πραγματική έλλειψη τεστοστερόνης
Η ανεπάρκεια τεστοστερόνης είναι σπάνια και σχετίζεται συνήθως με υποκείμενες παθήσεις, όπως όγκοι στην υπόφυση ή χρόνια φλεγμονώδη νοσήματα. Φυσιολογικά, τα επίπεδα κυμαίνονται από 10 έως 30 nmol/L, και η μείωση που παρατηρείται με την ηλικία είναι ήπια. Οι περισσότεροι άνδρες δεν αναπτύσσουν έλλειψη απλώς λόγω γήρανσης. Παράγοντες όπως παχυσαρκία, έλλειψη άσκησης, κακή διατροφή και υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ μπορούν να μειώσουν την παραγωγή τεστοστερόνης, αλλά η σωστή διαχείριση τρόπου ζωής μπορεί να την επαναφέρει.
Μέτρηση και αξιολόγηση
Η μέτρηση της τεστοστερόνης είναι απλή, αλλά η ερμηνεία των αποτελεσμάτων απαιτεί ειδική γνώση. Μόνο ένα μικρό ποσοστό είναι βιολογικά ενεργό και η αναλογία με τις δεσμευμένες μορφές ποικίλλει. Για τον λόγο αυτό, η αξιολόγηση πρέπει να γίνεται από εξειδικευμένο γιατρό, ο οποίος θα εξετάσει την πραγματική ανάγκη θεραπείας και θα διερευνήσει πιθανούς υποκείμενους παράγοντες.
Η τεστοστερόνη είναι μια ζωτική ορμόνη για τον οργανισμό, αλλά η υπερβολική χρήση της δεν αυξάνει την αρρενωπότητα και μπορεί να προκαλέσει σοβαρές επιπλοκές. Η θεραπεία πρέπει να χορηγείται μόνο σε όσους έχουν πραγματική ανεπάρκεια και μετά από ιατρική αξιολόγηση. Η βελτίωση του τρόπου ζωής, η ισορροπημένη διατροφή, η τακτική άσκηση και η αποφυγή υπερβολικής κατανάλωσης αλκοόλ αποτελούν ασφαλείς τρόπους διατήρησης φυσιολογικών επιπέδων τεστοστερόνης και καλής υγείας. Οι άνδρες πρέπει να είναι προσεκτικοί στις πληροφορίες που λαμβάνουν από τα μέσα και το διαδίκτυο και να μην θεωρούν την τεστοστερόνη ως «μαγικό ελιξίριο αρρενωπότητας».
Βρείτε μας στο Google News. Πατήστε εδώ!