Η Γαλλία βρίσκεται στο επίκεντρο μιας έντονης πολιτικής και κοινωνικής συζήτησης, καθώς η Εθνοσυνέλευση ενέκρινε σε δεύτερη ανάγνωση το νομοσχέδιο που νομιμοποιεί την ευθανασία και την υποβοηθούμενη αυτοκτονία. Το σχέδιο νόμου, το οποίο παρουσιάζεται ως «δικαίωμα στην υποβοηθούμενη θνησιμότητα», συγκέντρωσε το 57% των ψήφων, με 299 βουλευτές υπέρ και 226 κατά. Η εξέλιξη αυτή σηματοδοτεί ένα κρίσιμο βήμα σε μια από τις πιο αμφιλεγόμενες μεταρρυθμίσεις των τελευταίων ετών στη χώρα, καθώς ανοίγει τον δρόμο για τη νομιμοποίηση πρακτικών που μέχρι σήμερα ήταν απαγορευμένες.

Τι προβλέπει το νομοσχέδιο
Το νομοσχέδιο εισάγει για πρώτη φορά στο γαλλικό νομικό σύστημα τη δυνατότητα χορήγησης θανατηφόρων φαρμάκων σε ασθενείς που το ζητούν, υπό αυστηρές προϋποθέσεις. Σύμφωνα με το τελικό κείμενο, ο ασθενής θα πρέπει να αυτοχορηγεί τη θανατηφόρα ουσία, εκτός εάν είναι σωματικά ανίκανος· τότε θα επιτρέπεται η παρέμβαση γιατρού ή νοσηλευτή. Οι υποστηρικτές της διάταξης υποστηρίζουν ότι η αυτοχορήγηση αποτελεί εγγύηση για την ελεύθερη και συνειδητή βούληση του ασθενούς μέχρι την τελευταία στιγμή. Παράλληλα, όμως, η διάταξη σηματοδοτεί μια σημαντική αλλαγή, καθώς επιτρέπει νομικά την πρόκληση θανάτου, κάτι που έως τώρα ήταν σαφώς απαγορευμένο.
Περιορισμοί σχετικά με την ψυχολογική οδύνη
Ένα από τα πιο συζητημένα σημεία του νομοσχεδίου αφορά τον ορισμό της «αφόρητης οδύνης». Στην τελική του μορφή, το κείμενο διευκρινίζει ότι η ψυχολογική οδύνη από μόνη της δεν αποτελεί επαρκή λόγο για να ζητήσει κάποιος ευθανασία. Η κυβέρνηση υποστήριξε ότι αυτή η διάταξη είναι απαραίτητη για να αποφευχθούν αποφάσεις που θα λαμβάνονται σε στιγμές προσωρινής ευαλωτότητας. Ωστόσο, αρκετοί βουλευτές άσκησαν κριτική, επισημαίνοντας ότι δημιουργείται μια δύσκολη και αμφιλεγόμενη ιεράρχηση μεταξύ διαφορετικών μορφών ανθρώπινου πόνου.
Παράλληλη ενίσχυση της παρηγορητικής φροντίδας
Την ίδια στιγμή, η Εθνοσυνέλευση ενέκρινε ομόφωνα και ένα δεύτερο νομοσχέδιο, το οποίο αποσκοπεί στην ενίσχυση της πρόσβασης στην παρηγορητική φροντίδα. Η σύμπτωση αυτή έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις, καθώς πολλοί επικριτές θεωρούν ότι υπάρχει αντίφαση ανάμεσα στην προώθηση της ανακούφισης του πόνου χωρίς πρόκληση θανάτου και στη θεσμοθέτηση της ευθανασίας.
Αντιδράσεις και κοινωνικός διχασμός
Η συζήτηση γύρω από το νομοσχέδιο έχει προκαλέσει βαθύ διχασμό στη γαλλική κοινωνία. Θρησκευτικές οργανώσεις, ιδιαίτερα η Καθολική Εκκλησία, εξέφρασαν έντονη αντίθεση, υποστηρίζοντας ότι η παρηγορητική φροντίδα αποτελεί τη μόνη πραγματικά ανθρώπινη απάντηση στον πόνο και στο τέλος της ζωής. Παράλληλα, οργανώσεις πολιτών και κοινωνικές ομάδες εξέφρασαν φόβους για πιθανές καταχρήσεις και για τη μεταβολή της στάσης της κοινωνίας απέναντι στη ζωή και την ευαλωτότητα.
Το επόμενο βήμα στη διαδικασία
Παρά τη δεύτερη έγκριση από την Εθνοσυνέλευση, η νομοθετική διαδικασία δεν έχει ολοκληρωθεί. Το νομοσχέδιο επιστρέφει στη Γερουσία, η οποία το είχε ήδη απορρίψει σε προηγούμενη φάση. Η αύξηση των αρνητικών ψήφων σε σχέση με την πρώτη ανάγνωση δείχνει ότι οι αντιδράσεις παραμένουν ισχυρές και ότι η τελική έκβαση δεν είναι ακόμη βέβαιη.

Μια συζήτηση πέρα από την πολιτική
Το ζήτημα της ευθανασίας στη Γαλλία ξεπερνά τα όρια της πολιτικής και της ιατρικής. Στην καρδιά της αντιπαράθεσης βρίσκεται η έννοια της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και ο ρόλος του κράτους απέναντι στους πιο ευάλωτους πολίτες. Για ορισμένους, το νομοσχέδιο αποτελεί επέκταση των ατομικών δικαιωμάτων και της αυτοδιάθεσης. Για άλλους, συνιστά μια επικίνδυνη αλλαγή που μπορεί να επηρεάσει βαθιά την κοινωνική αντίληψη για τη ζωή και τον θάνατο.
Η συζήτηση για την ευθανασία στη Γαλλία βρίσκεται σε κρίσιμη καμπή. Η δεύτερη έγκριση του νομοσχεδίου αποτελεί σημαντικό βήμα προς τη νομιμοποίηση, αλλά η πολιτική και κοινωνική διαμάχη συνεχίζεται. Το τελικό αποτέλεσμα θα διαμορφώσει όχι μόνο το νομικό πλαίσιο, αλλά και τις ηθικές ισορροπίες της γαλλικής κοινωνίας για τις επόμενες δεκαετίες.

