Η εμφάνιση ενός εξογκώματος στον λαιμό ή πίσω από το αυτί είναι ένα εύρημα που συχνά προκαλεί ανησυχία. Πολλοί άνθρωποι το ανακαλύπτουν τυχαία, κατά το πλύσιμο ή το ξύρισμα, και αμέσως αναρωτιούνται αν πρόκειται για κάτι σοβαρό. Στις περισσότερες περιπτώσεις τα εξογκώματα αυτά είναι καλοήθη και παροδικά, ωστόσο δεν πρέπει να αγνοούνται, καθώς ορισμένες φορές αποτελούν ένδειξη υποκείμενου προβλήματος υγείας που χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση.

Ποια είναι τα συχνότερα εξογκώματα σε αυτές τις περιοχές;
Ο λαιμός και η περιοχή πίσω από το αυτί περιέχουν λεμφαδένες, σμηγματογόνους αδένες, μυϊκούς ιστούς και αγγεία. Το πιο συχνό αίτιο εξογκωμάτων είναι η διόγκωση των λεμφαδένων. Οι λεμφαδένες αποτελούν μέρος του ανοσοποιητικού συστήματος και διογκώνονται όταν ο οργανισμός αντιμετωπίζει λοίμωξη, όπως κρυολόγημα, φαρυγγίτιδα, ωτίτιδα ή οδοντικό απόστημα. Συνήθως είναι μαλακοί, ευαίσθητοι στην αφή και μειώνονται σταδιακά όταν υποχωρήσει η αιτία.
Άλλο συχνό αίτιο είναι τα λιπώματα, καλοήθεις όγκοι από λιπώδη ιστό, που είναι μαλακοί, ανώδυνοι και κινούνται εύκολα κάτω από το δέρμα. Επίσης, οι σμηγματογόνες κύστεις μπορούν να εμφανιστούν ως στρογγυλά εξογκώματα, συχνά με αργή αύξηση μεγέθους και πιθανή φλεγμονή.
Πότε τα εξογκώματα σχετίζονται με λοιμώξεις;
Οι λοιμώξεις της ανώτερης αναπνευστικής οδού, των αυτιών ή του δέρματος είναι από τις συχνότερες αιτίες διόγκωσης λεμφαδένων στον λαιμό ή πίσω από το αυτί. Σε αυτές τις περιπτώσεις, το εξόγκωμα συνοδεύεται συχνά από πόνο, ευαισθησία, πυρετό ή γενική κακουχία. Τα παιδιά παρουσιάζουν πιο συχνά αντιδραστικούς λεμφαδένες, οι οποίοι μπορεί να παραμείνουν διογκωμένοι για εβδομάδες μετά την ίαση.
Πότε χρειάζεται μεγαλύτερη προσοχή;
Αν και τα περισσότερα εξογκώματα είναι αθώα, υπάρχουν ορισμένα χαρακτηριστικά που απαιτούν άμεση ιατρική εκτίμηση. Ένα εξόγκωμα που είναι σκληρό, ανώδυνο, καθηλωμένο στους γύρω ιστούς και δεν υποχωρεί με την πάροδο του χρόνου μπορεί να υποδηλώνει σοβαρότερη αιτία. Επίσης, αν αυξάνεται σταδιακά σε μέγεθος, εμφανίζεται χωρίς εμφανή λοίμωξη ή συνοδεύεται από ανεξήγητη απώλεια βάρους, νυχτερινές εφιδρώσεις ή επίμονο πυρετό, απαιτείται διερεύνηση.
Μπορούν τα εξογκώματα να σχετίζονται με καρκίνο;
Σε σπάνιες περιπτώσεις, ιδιαίτερα σε ενήλικες άνω των 40 ετών, ένα επίμονο εξόγκωμα στον λαιμό μπορεί να σχετίζεται με κακοήθεια. Καρκίνοι της κεφαλής και του τραχήλου, του θυρεοειδούς ή λεμφώματα μπορούν να προκαλέσουν διόγκωση λεμφαδένων. Συνήθως τα εξογκώματα αυτά δεν είναι επώδυνα και επιμένουν για μεγάλο χρονικό διάστημα. Παράγοντες κινδύνου περιλαμβάνουν το κάπνισμα, την υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ και τη λοίμωξη από τον ιό HPV.
Πώς γίνεται η διάγνωση;
Η διάγνωση ξεκινά με λεπτομερές ιατρικό ιστορικό και κλινική εξέταση. Αν κριθεί απαραίτητο, ο γιατρός μπορεί να συστήσει εξετάσεις αίματος, υπερηχογράφημα τραχήλου ή αξονική τομογραφία. Σε περιπτώσεις ύποπτων ευρημάτων, μπορεί να απαιτηθεί βιοψία για τον αποκλεισμό σοβαρής νόσου. Η έγκαιρη διάγνωση παίζει καθοριστικό ρόλο στην επιτυχή αντιμετώπιση.
Πότε πρέπει να επισκεφθείτε γιατρό;
Συνιστάται ιατρική αξιολόγηση όταν ένα εξόγκωμα επιμένει πάνω από δύο με τρεις εβδομάδες, αυξάνεται σε μέγεθος, είναι σκληρό ή συνοδεύεται από ανησυχητικά συμπτώματα. Ακόμη και αν τελικά αποδειχθεί καλοήθες, η εξέταση προσφέρει ασφάλεια και έγκαιρη παρέμβαση αν χρειαστεί.
Τα εξογκώματα στον λαιμό ή πίσω από το αυτί είναι συχνά και συνήθως καλοήθη, αλλά δεν πρέπει να αγνοούνται. Η προσεκτική παρατήρηση και η έγκαιρη ιατρική εκτίμηση είναι το κλειδί για τη σωστή διάγνωση και τη διατήρηση της υγείας σας.


