Η αυτοπεποίθηση στις ικανότητές μας δεν είναι ομοιόμορφη και μπορεί να επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες, συμπεριλαμβανομένου του φύλου και του άγχους. Μια νέα μελέτη από το University College London (UCL) αποκαλύπτει ότι οι γυναίκες και τα άτομα με άγχος μπορεί να εμφανίζουν χαμηλή αυτοπεποίθηση, αλλά με διαφορετικούς τρόπους και μέσω ξεχωριστών μηχανισμών.
Δύο τύποι υποαυτοπεποίθησης
Η μελέτη διαπίστωσε ότι τα άτομα με άγχος τείνουν να χάνουν αυτοπεποίθηση όσο περισσότερο χρόνο αφιερώνουν στη σκέψη των απαντήσεών τους σε μια απλή πειραματική εργασία. Αυτή η τάση φαίνεται να σχετίζεται με την ενίσχυση αρνητικών στοχασμών κατά τη διαδικασία λήψης απόφασης, η οποία μειώνει περαιτέρω την αυτοεκτίμηση τους. Αντίθετα, οι γυναίκες που ξεκινούν με χαμηλή αυτοπεποίθηση ωφελούνται όταν έχουν περισσότερο χρόνο να επεξεργαστούν τις απαντήσεις τους, με αποτέλεσμα να αυξάνεται η σιγουριά τους.
Η μελέτη και η μεθοδολογία της
Οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα από δύο προηγούμενες μελέτες, με συνολικά 1.447 συμμετέχοντες, οι οποίοι έπρεπε να απαντήσουν σε απλές ερωτήσεις όπως «Φαίνονται περισσότερα κόκκινα ή μοβ μούρα σε αυτή την εικόνα;» και να βαθμολογήσουν την αυτοπεποίθησή τους για την απάντηση. Επιπλέον, καταγράφηκε ο χρόνος που αφιέρωναν πριν απαντήσουν, ώστε να συνδεθεί η διάρκεια της επεξεργασίας με τα επίπεδα αυτοπεποίθησης. Ένα δυναμικό υπολογιστικό μοντέλο βοήθησε τους ερευνητές να παρακολουθήσουν πώς εξελίσσεται η αυτοπεποίθηση με την πάροδο του χρόνου.
Τα ευρήματα για το άγχος
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι τα άτομα με υψηλό άγχος γίνονταν ακόμη λιγότερο σίγουρα όσο περισσότερο χρόνο αφιέρωναν στην εργασία, σε αντίθεση με εκείνα με χαμηλό άγχος. Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι η ενδοσκόπηση παρέχει περισσότερο χώρο για αρνητικούς στοχασμούς, οι οποίοι υπονομεύουν την αυτοπεποίθηση.
Τα ευρήματα για το φύλο
Στην περίπτωση των φύλων, η αρχική διαφορά στην αυτοπεποίθηση μεταξύ ανδρών και γυναικών μειωνόταν όσο περισσότερο χρόνο είχαν οι συμμετέχοντες για να αποφασίσουν. Παρά το ότι οι γυναίκες ξεκινούσαν με χαμηλότερη αυτοεκτίμηση, η διαδικασία πιο αργής και συνειδητής σκέψης τους επέτρεπε να εξισορροπήσουν τα επίπεδα αυτοπεποίθησής τους σε σχέση με τους άνδρες.
Διαφορετικές οδοί προς παρόμοια πρότυπα
Η Δρ. Sucharit Katyal, επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, τόνισε ότι οι δύο τύποι υποαυτοπεποίθησης υποδεικνύουν διαφορετικούς μηχανισμούς: η χαμηλή αυτοπεποίθηση λόγω άγχους συνδέεται με αρνητική νοητική ανασκόπηση, ενώ η χαμηλή αυτοπεποίθηση στις γυναίκες φαίνεται να σχετίζεται με τα διαφορετικά κριτήρια αυτοαξιολόγησης. «Διαφορετικές ομάδες καταλήγουν σε παρόμοια πρότυπα αυτοεκτίμησης μέσω πολύ διαφορετικών οδών», δήλωσε η Δρ. Katyal.
Εφαρμογές και παρεμβάσεις
Τα ευρήματα έχουν σημαντικές πρακτικές συνέπειες. Για άτομα με άγχος, οι στοχευμένες παρεμβάσεις θα μπορούσαν να βοηθήσουν στη διακοπή της συσσώρευσης αρνητικών αυτοαξιολογήσεων. Αντίστοιχα, η γνώση ότι οι γυναίκες μπορούν να αυξήσουν την αυτοπεποίθησή τους μέσω πιο αργής και στοχαστικής διαδικασίας λήψης αποφάσεων μπορεί να αξιοποιηθεί για εκπαιδευτικά και επαγγελματικά προγράμματα ενίσχυσης της αυτοεκτίμησης.
Συνολικά, η μελέτη υπογραμμίζει τη σημασία της εξατομίκευσης τόσο στην ψυχική υγεία όσο και στην προσπάθεια αντιμετώπισης κοινωνικών ανισοτήτων στην αυτοπεποίθηση. Ο καθηγητής Steve Fleming, επικεφαλής συγγραφέας, επισήμανε ότι η κατανόηση των μηχανισμών πίσω από την αυτοεκτίμηση μπορεί να βοηθήσει στο σχεδιασμό στοχευμένων στρατηγικών, ενισχύοντας τη σιγουριά των ατόμων και προάγοντας πιο ισορροπημένες κρίσεις στις καθημερινές και επαγγελματικές αποφάσεις.
Η μελέτη αυτή δείχνει ότι η αυτοπεποίθηση δεν είναι ένα ενιαίο φαινόμενο, αλλά μια πολυδιάστατη διαδικασία που διαμορφώνεται από συνδυασμό ψυχολογικών χαρακτηριστικών, χρόνου και προσωπικής επεξεργασίας πληροφοριών, και ότι η κατανόηση αυτών των διαφορών μπορεί να ανοίξει τον δρόμο για πιο αποτελεσματικές παρεμβάσεις και υποστήριξη.
Βρείτε μας στο Google News. Πατήστε εδώ!