Η περίοδος των εορτών — με πάρτι, οικογενειακές συγκεντρώσεις, χριστουγεννιάτικες εκδηλώσεις και συναντήσεις με φίλους — μπορεί εύκολα να οδηγήσει σε υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ. Όταν γύρω σου υπάρχει ατμόσφαιρα γιορτινή, πολλές φορές το ποτό δεν είναι μόνο επιλογή, αλλά — άμεσα ή έμμεσα — αναμενόμενο. Αν θέλεις να μειώσεις ή να αποφύγεις το αλκοόλ αυτές τις μέρες, δεν αρκεί μόνο η θέληση — χρειάζεται και σχέδιο. Σου προτείνω οκτώ πρακτικές που έχουν αποδειχθεί ιδιαίτερα αποτελεσματικές, ειδικά σε περιόδους «silly season».

1. Καθόρισε ένα πλάνο εκ των προτέρων
Ο εγκέφαλός μας συχνά υπερασπίζεται την άμεση ικανοποίηση έναντι των μακροπρόθεσμων στόχων — φαινόμενο που οι ειδικοί ονομάζουν «present bias». Γι’ αυτό, μην αφήνεις την απόφαση «θα πιω ή όχι» για την τελευταία στιγμή. Κοίτα το ημερολόγιό σου και αποφάσισε ποιες μέρες θα επιτρέπεις ποτό και ποιες όχι. Με αυτόν τον τρόπο μειώνεις την πιθανότητα να πεις «ναι» υπό πίεση ή συναισθηματική φόρτιση.
2. Κατάγραψε τις «ποσότητες»
Το να γράφεις πότε και πόσο πίνεις — είτε σε εφαρμογή, είτε σε ημερολόγιο, είτε σε απλό χαρτί — είναι από τα πιο αποδοτικά εργαλεία για να μειώσεις το αλκοόλ. Απλά το γεγονός ότι καταγράφεις σε πραγματικό χρόνο βοηθά να συνειδητοποιήσεις τις συνήθειές σου και σε κρατά πιο συνεπή. Η σταθερότητα στην καταγραφή είναι το «κολωνάκι» που κάνει τη διαφορά.
3. Δοκίμασε ποτά χωρίς αλκοόλ
Στις γιορτές, το ποτό συχνά έχει και κοινωνικό ρόλο — είναι μέρος του γιορτινού κλίματος. Τα μη-αλκοολούχα ποτά (π.χ. μη αλκοολούχο κρασί, «αλκοόλ-free» μπύρα, mocktails) δίνουν την ευκαιρία να συμμετέχεις στη «ρουτίνα» χωρίς τις επιπτώσεις. Σημείωσε όμως: δεν είναι για όλους — ειδικά αν η μυρωδιά ή η γεύση του αλκοόλ σου δημιουργούν επιθυμία. Γνώρισε τον εαυτό σου και δες αν αυτή η λύση βοηθά πραγματικά τον στόχο σου.
4. Πιες πιο «συγκρατημένα»
Αν θέλεις να ελαττώσεις την κατανάλωση, προσπάθησε να «επισκιάζεις» κάθε ποτό με ένα μη-αλκοολούχο ρόφημα — νερό είναι η καλύτερη επιλογή. Επίσης, καλό είναι να έχεις φάει κάτι θρεπτικό πριν και κατά τη διάρκεια του ποτού — αυτό καθυστερεί την απορρόφηση του αλκοόλ και μειώνει τον “πειρασμό” για υπερβολές.
5. Απόφυγε τη «λάθος» νοοτροπία
Πολλοί όταν κάνουν ένα «λάθος» — π.χ. έχουν ένα ποτό παραπάνω — πέφτουν στην παγίδα του «τα έκαψα όλα, οπότε τα παρατάω». Αυτή η σκέψη («έβαλα νερό στο κρασί μου, άρα είμαι αποτυχημένος») συχνά σπάει τα όποια όρια είχες θέσει. Αν συμβεί αυτό, δες το ως ένα απλό «στραβοπάτημα». Με το επόμενο ποτό ή την επόμενη μέρα, επανέρχεσαι στο πλάνο σου — χωρίς ενοχές.
6. Ζήτα υποστήριξη / αναλαμβάνεις «υποχρέωση»
Πες σε κάποιον φίλο ή μέλος της οικογένειας τι έχεις αποφασίσει — ότι δηλαδή θέλεις να πιεις λιγότερο αυτές τις γιορτές. Η εξωτερική υποστήριξη και το αίσθημα «λογοδοσίας» βοηθούν πολύ. Αν μάλιστα κάποιος συμμετέχει μαζί σου, το αποτέλεσμα είναι πιο ισχυρό.
7. Προετοίμασε απαντήσεις — για όταν ρωτήσουν
Γιατί δεν πίνεις; Αν κάποιος προσφέρει ποτό, έχεις έτοιμη και απλή απάντηση: «Είμαι καλά», «Απόψε κάνω διάλειμμα». Δεν χρειάζεται να δίνεις μεγάλες εξηγήσεις. Με αυτόν τον τρόπο μειώνεις την πιθανότητα να πέσεις «θύμα» κοινωνικών πιέσεων.
8. Να είσαι ευγενικός/ή με τον εαυτό σου
Ο στόχος δεν είναι να τιμωρήσεις τον εαυτό σου, αλλά να φτιάξεις μία υγιέστερη σχέση με το ποτό. Εάν γλιστρήσεις — κι όλοι μπορεί να γλιστρήσουμε — αυτό δεν σημαίνει ότι απέτυχες. Σημαίνει απλώς ότι μαθαίνεις. Προσπάθησε να είσαι καλοπροαίρετος/η προς τον εαυτό σου· να αναλύεις τι σε έκανε να «παρασυρθείς» και να βλέπεις πώς θα ξανασταθείς.

Γιατί αξίζει να προσπαθήσεις
Ο χειμώνας και οι γιορτές είναι — παραδοσιακά — περίοδος κοινωνικών επαφών, γιορτών, ξενυχτιών, γεύσεων και … αλκοόλ. Όμως αυτά τα στοιχεία είναι «παγίδες» για όποιον προσπαθεί να περιορίσει το ποτό. Η περίοδος γίνεται «ιδανική θύελλα» για να παρασυρθείς. Με αυτά τα 8 βήματα, δίνεις στον εαυτό σου μία ρεαλιστική και βιώσιμη στρατηγική — όχι με γνώμονα την άμεση άρνηση, αλλά τη συνειδητή επιλογή και τη μέθοδο. Η αλλαγή δεν χρειάζεται να είναι δραματική. Μικρά βήματα, σταθερά, με υποστήριξη — και με κατανόηση. Αυτό μπορεί να σε βοηθήσει να περάσεις τις γιορτές με χαρά, συντροφικότητα και ψυχική — και σωματική — ισορροπία.

